Các nhà khoa học tại Đại học Melbourne đã khám phá ra cách thức ‘Mười Hai Tông Đồ’, những khối đá vôi mang tính biểu tượng của Victoria, được hình thành như thế nào và tiết lộ "tuổi thật" của chúng.
Cho đến nay các nhà nghiên cứu cho biết, sự tiến hóa của hiện tượng địa chất này, từ lâu vẫn là một bí ẩn.
Nghiên cứu cho thấy, sự dịch chuyển của các mảng kiến tạo trong hàng triệu năm, đã đẩy các cấu trúc này ra khỏi biển.
Điều này đã dẫn nhóm các nhà khoa học đến kết luận rằng, sự thay đổi đã xảy ra trong vài ngàn năm qua, sau Kỷ Băng hà cuối cùng, có nghĩa là chúng trẻ hơn so với hiểu biết trước đây.
Được biết nghiên cứu, được công bố vào thứ Năm trên Tạp chí Khoa học Trái đất Úc cho thấy, các lớp của Mười Hai Tông Đồ có niên đại từ 8,6 đến 14 triệu năm tuổi.
Theo thông tin mới, các lớp đá vôi được hình thành, trước khi sự xói mòn bờ biển làm lộ ra và định hình nên những cấu trúc hùng vĩ, mà chúng ta thấy ngày nay.
Trưởng nhóm nghiên cứu và phó giáo sư Stephen Gallagher cho biết:
"Những lớp này là một trong những bằng chứng được bảo tồn tốt nhất và dễ tiếp cận nhất, về khí hậu và mực nước biển, từ kỷ Miocene", Stephen Gallagher.
Được biết kỷ Miocene là thời kỳ biến đổi khí hậu đa dạng, đặc trưng bởi sự lạnh đi ban đầu và sự mở rộng của băng cho đến giữa kỷ, khi hiện tượng ấm lên toàn cầu xảy ra, trước khi quay trở lại trạng thái lạnh đi dài hạn.
Tại Úc, khí hậu trải qua sự gia tăng khô hạn, ảnh hưởng đến hệ sinh thái trên cạn và dưới biển.
Để tiến hành nghiên cứu, các nhà khoa học đã đến bậc thang Gibson Steps, bên cạnh Mười Hai Tông Đồ. Những bậc thang này cho phép công chúng, tiếp cận bãi biển và quan sát các lớp đá trên vách đá.
Các lớp đá nghiêng vài độ, và bằng cách sử dụng dụng cụ đo Jacob's staff, các nhà nghiên cứu đã có thể đo các lớp đá nằm giữa Mười Hai Tông Đồ.
Các nhà khoa học đã đo từng lớp đá theo từng đoạn mét, cũng như lấy mẫu cứ mỗi 25 cm.
Họ cũng đo bức xạ gamma tự nhiên, của các lớp bằng máy quang phổ.
Nhà khảo cứu Stephen Gallagher nói.
"Nói rằng chúng tôi hiểu rõ các lớp này, không phải là phóng đại. Chúng tôi hiểu rõ từng centimet của các lớp này. Tuy nhiên, vẫn chưa khám phá ra ‘câu chuyện về khí hậu", Stephen Gallagher.
Trong khi đó ‘Mười Hai Tông Đồ’, được xem như một tín hiệu cho khí hậu toàn cầu.
Ông Gallagher giải thích rằng, nhìn vào ‘Mười Hai Tông Đồ’ như một "cửa sổ nhìn về quá khứ", họ có thể sử dụng nó để hiểu nhiệt độ và mực nước biển có thể đang hướng đến đâu trên con đường biến đổi khí hậu hiện tại.
Vì chỉ còn lại tám trong số mười hai Tông Đồ, nên nghiên cứu phải được tiến hành, khi vẫn còn có thể.
Sự xếp chồng của các lớp cung cấp một lịch sử địa chất, mà nhà khoa học coi là "điểm nhấn quan trọng nhất".
Từ kỷ Miocene, nghiên cứu cho thấy nhiệt độ đã giảm khoảng 4 độ C, cùng với sự giảm lượng khí carbon dioxide.
Tuy nhiên, ông Gallagher cho biết con số quan trọng là từ 25 triệu năm trước, khi nồng độ carbon dioxide được ước tính là 480 phần triệu, đây cũng chính là nồng độ CO2 tại thời điểm hình thành đáy của dãy núi Mười Hai Tông Đồ.
Các nhà khoa học rằng, các lớp chính của cấu trúc ghi lại quá trình làm lạnh trong giai đoạn chuyển đổi khí hậu, sự sụp đổ tiềm tàng của CO2 và mực nước biển giảm xuống.
Nồng độ carbon dioxide tự nhiên dao động từ 480 đến 270 phần triệu, và hiện tại, chúng ta ước tính nồng độ carbon dioxide trong khí quyển là 430 phần triệu.
So với nồng độ carbon dioxide tự nhiên gần đây, con số này khá cao, theo ông Gallagher.
Có khả năng nồng độ carbon dioxide sẽ tăng lên 480 phần triệu một lần nữa, cũng như tăng 4 độ C, đưa chúng ta trở lại mức ước tính, trong kỷ Miocene.
Đối với các nhà nghiên cứu, đây là lý do tại sao dãy núi Mười Hai Tông Đồ có tiềm năng đo lường biến đổi khí hậu.
“Chúng ta nhìn vào tương lai bằng cách nhìn vào quá khứ, vì vậy chúng ta có thể quay ngược thời gian địa chất và thấy sự thay đổi này cũng như xem xét tác động của mực nước biển, khí hậu và bất kỳ sự tuyệt chủng nào trong môi trường vào thời điểm đó. Đó là một phép so sánh nhanh chóng cho tương lai của chúng ta”, Stephen Gallagher.
Bước tiếp theo đối với các nhà nghiên cứu, là kiểm tra từng lớp đá riêng lẻ và hiểu cách các quá trình cổ xưa, tiếp tục ảnh hưởng đến sự xói mòn bờ biển hiện đại, thông qua những thay đổi về khí hậu, điều kiện đại dương và mực nước biển.
Được biết Dãy tượng ‘Mười Hai Tông Đồ’ đã trở lại tay người bản địa, sau phán quyết về quyền sở hữu bản địa đầu tiên của Victoria trong 10 năm.
Điều này đánh dấu sự kết thúc, của nhiều thập niên vận động và một quá trình kéo dài.
Được biết người dân bản địa của quốc gia Eastern Maar đang ăn mừng, sau khi được trả lại hơn 8500 km vuông đất, truyền thống của họ.
Đây là quyết định về quyền sở hữu bản địa thành công đầu tiên của tiểu bang, trong mười năm và chỉ là yêu sách thứ năm của Victoria được công nhận.
Cách nay 2 năm, các gia đình thổ dân Eastern Maar chào đón các thẩm phán liên bang, đến vùng đất của họ trong một buổi lễ đầy xúc động, đỉnh điểm của nhiều thập niên vận động.
Jamie Lowe, một thành viên hội đồng quản trị của Tập đoàn Thổ dân Eastern Maar, cho biết.
"Đây là một khoảnh khắc đầy xúc động, và bạn nghĩ về những người lớn tuổi của chúng ta đã khuất và đây là một dịp trọng đại”, Jamie Lowe.
Phát biểu tại bãi biển Logan gần Warrnambool, nơi diễn ra buổi lễ, ông Lowe nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thế hệ trẻ, được chứng kiến sự trao trả này.
"Điều quan trọng là để họ nhận ra rằng, văn hóa của họ vẫn còn sống động và mạnh mẽ. Nhìn về tương lai, đây là một nền tảng mà họ có thể xây dựng”, Jamie Lowe.
Khu vực này, với tổng diện tích 8.578 km², bao gồm vùng đất từ Penthurst ở phía tây, Cape Paton ở phía đông và kéo dài về phía bắc, đến vùng ngoại ô Ararat.
Nó bao gồm hơn 100 km đường bờ biển, và có cả ‘Mười Hai Tông Đồ’ nổi tiếng, một tập hợp các cột đá vôi nguyên khối ở Nam Đại Dương.
Tòa án Liên bang, nơi đánh giá các yêu sách về quyền sở hữu đất đai của người bản địa, chỉ công nhận những yêu sách chứng minh được sự tiếp nối không gián đoạn, của nền văn hóa có từ thời tiền thuộc địa.
Đây là một tiêu chuẩn vô cùng cao quí, mà các đại diện của Eastern Maar tự hào đã vượt qua.
Đại diện gia đình Ebony Hickey, người phụ nữ Gulidjan nói với NITV.
"Các bạn không thể tồn tại, nếu không có sức mạnh và sự quyết tâm đến từ tổ tiên của chúng ta. Điều đó vẫn sống mãi trong chúng ta. Đó là con người của chúng ta và chúng ta sẽ tiếp tục là như vậy”, Ebony Hickey.
Thẩm phán Tòa án Liên bang Bernard Murphy, cũng bày tỏ những cảm xúc tương tự tại buổi lễ.
"Những gì đang diễn ra hôm nay, không phải là việc cấp quyền sở hữu đất đai của người bản địa, mà là sự công nhận quyền sở hữu đất đai của người bản địa. Điều đó có nghĩa là, sự thừa nhận rằng đất nước tươi đẹp này, luôn là đất nước của người Maar phía Đông và sẽ luôn là như vậy”, Bernard Murphy.
Ông Jamie Lowe, người cũng là Giám đốc điều hành của Hội đồng Quyền sở hữu đất đai bản địa quốc gia cho biết, sự thành công của yêu sách này là sự bác bỏ những lời chỉ trích, đối với quyền sở hữu đất đai bản địa.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook & SBS Vietnamese Instagram, và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
