Liệu Chính phủ của Thủ tướng Theresa May có thể thực hiện được tiến trình Brexit mà không cần đến sự chấp thuận của quốc hội nước này?
Trong khi chính phủ Anh Quốc đưa ra đề xuất về luật pháp nhằm giành lại quyền kiểm soát quyết định nước Anh rời bỏ Liên âu thì cả nhóm ủng hộ và chống đối Brexit đều xuống đường biểu tình trước Tối cao pháp viện ở London.
Những người ủng hộ Anh Quốc nằm trong EU mặc đồ giống như các vị thẩm phán và tụ tập trên một chiếc xe bus hai tầng với khẩu hiệu và bích chương lên án ông Nigel Farage, cựu thủ lãnh đảng UKIP (Đảng Anh Quốc độc lập) bởi ông chính là người vận động cho cuộc trưng cầu dân ý Brexit vừa qua.
“Bất cứ ai đang thốt ra những lời lẽ đe dọa hay quấy rầy người khác thì nên cẩn thận vì pháp luật được hình thành là để bảo đảm mọi người đều có quyền được tiếp cận các tòa án,” Chánh án Tòa tối cao Lord David Neuberger
Một người biểu tình là Ken Kimber cho rằng giới truyền thông đang sử dụng lối miêu tả không khác gì tục tĩu về vai trò của cơ quan tư pháp như là bên đứng ra phân xử cho tiến trình Brexit, Anh Quốc rời khỏi Liên âu.
“Thứ ngôn ngữ được sử dụng trong tiêu đề đăng trên báo Daily Mail về các thẩm phán như thế này "Kẻ thù của dân chúng".
“Rõ ràng đó là thứ ngôn ngữ kích động và rác rưởi. Nó khiến người ta nhớ lại những gì mà báo chí thời Đức quốc xã đã làm vào thập niên 1930,” ông Kimber nói.
Chính phủ đã chống lại phán quyết của Tối cao pháp viện hồi tháng trước, khi phán rằng cần có sự chấp thuận của các dân biểu để thực hiện điều 50 trong Hiệp ước Lisbon và từ bỏ EU.
Tuy nhiên, bà Julia Waller, một người biểu tình ủng hộ quyết định rời EU cho rằng, không nên đưa vụ này ra tòa bởi vì người dân Anh đã bày tỏ quyết định rời Châu âu khi họ tham gia cuộc trưng cầu dân ý hồi tháng Sáu.
“Tôi nghĩ rằng chúng ta đang trong cơn mộng du về chuyện mất tự do ngay tại đất nước này, điều vốn rất quý giá.”
“Chúng ta đã tham gia cả 2 lần thế chiến, chúng ta có một đất nước đáng tự hào. Thế nhưng, nay chúng ta lại đang tự chĩa mũi dùi vào nhau, kết tội nhau là không tự hào và không yêu nước Anh.”
“Điều đó khiến cho tôi rất bực mình và nhiều người cùng khó chịu như tôi. Nó tạo ra một bầu không khí rất tệ hại,” bà Waller nói.
Ở phía bên trong cánh cửa tòa án, Tổng chưởng lý Anh Quốc và xứ Wales, Jeremy Wright đã bắt đầu khởi động vụ của chính phủ nước này.
Ông lập luận, tối cao pháp viện đã sai khi đưa ra phán quyết rằng Quyền được hiến pháp quy định của người dân Anh lựa chọn ở lại EU chỉ có thể thực hiện khi được quốc hội thông qua.
“Khi nói đến việc rời khỏi Khối Liên Âu, quốc hội đã hoàn toàn có đủ khả năng và nhiều cơ hội để mà ngăn cản cơ quan hành pháp bắt đầu tiến trình thực hiện điều khoản 50, thế nhưng, quốc hội đã không làm việc đó.”
“Tuy nhiên, quốc hội có thể mong muốn thực hiện việc đó, những người ủng hộ sự độc lập của quốc hội nên làm điều đó.”
“Chúng tôi đã bày tỏ mong muốn của mình và cũng tôn trọng việc thực hiện trách nhiệm độc lập của quốc hội,” ông Wright nói.
Chánh án Tòa tối cao Lord David Neuberger nhấn mạnh rằng vụ này cốt yếu nằm ở vấn đề luật pháp chứ không phải chính trị.
Ông nhắc đến tình trạng bạo lực, đe dọa và quấy rối xảy đến với nữ doanh nhân Gina Miller, người đã đâm đơn kiện chính phủ Anh Quốc.
“Đe dọa và quấy rầy người khác vì họ đang thực hiện quyền căn bản của mình là đưa vấn đề ra tòa đâu khác gì hủy hoại các quy tắc luật pháp.”
“Bất cứ ai đang thốt ra những lời lẽ đe dọa hay quấy rầy người khác thì nên cẩn thận vì pháp luật được hình thành là để bảo đảm mọi người đều có quyền được tiếp cận các tòa án,” ông Neuberger nói.
Trong khi đó, bà Gina Miller cho hay bà đã bị đe dọa tính mạng và cần được bảo vệ an toàn khi đưa các con đến trường.
“Mức độ bạo lực tình dục và chủng tộc đã đến mức bất thường rồi, trong thực tế đó, một phụ nữ da màu như tôi chẳng thể đi đến một nơi nào khác ngoài loanh quanh trong bếp nhà mình.”
“Thậm chí tôi thấy chẳng được coi là một con người. Người ta bảo rằng tôi chỉ là một loài linh trưởng và đáng bị săn lùng.”
“Trong đầu tôi cứ ám ảnh rằng một lúc nào đó tại nạn sẽ ập đến với mình, rồi lại thêm một Jo Cox nữa, rồi bị hãm hiếp tập thể, hay bất cứ điều gì cũng có thể xảy đến.”
“Giờ đây không còn là chuyện tán phép của mấy anh hùng bàn phím nữa, mà là điện thư, rồi thư đe dọa, các cuộc điện thoại, đó là một điều đáng ngại,” bà Miller nói.
Nếu Tối cao pháp viện giữ nguyên phán quyết trước đó thì kế hoạch của chính phủ Anh sẽ bị phá hỏng.
Lộ trình Brexit của Thủ tướng Anh, Theresa May sẽ bắt đầu từ tháng Ba năm sau.
Và nhìn rộng ra Châu âu thì sự ra đi của thủ tướng Ý, Matteo Renzi được coi là câu trả lời của dân chúng cho vấn đề cải tổ hiến pháp nước này.
Thủ tướng Đức, bà Angela Merkel cũng đã bày tỏ quan điểm sau khi một đồng minh quan trọng của bà ở EU từ chức.
Ông Renzi từ chức cũng có nghĩa là Ý đang chịu cảnh chính phủ treo.
“Tôi buồn vì cuộc trưng cầu dân ý tại Italy đã không theo những gì mà thủ tướng mong muốn, bởi vì tôi luôn ủng hộ chính sách cải cách của ông Renzi.”
“Tuy nhiên, đó là một quyết định nội bộ của nước Ý mà chúng ta phải tôn trọng và ngay trong nội bộ nước này thì cũng đã có một cuộc tranh luận rộng rãi rồi.”
“Theo quan điểm của tôi, chúng ta sẽ tiếp tục hợp tác với Ý và thiết lập những ưu tiên phù hợp, nhưng tôi phải nói rằng tôi luôn hợp tác rất tốt với ông Matteo Renzi,” bà Merkel nói.
