Chuyến đi đầu tiên của Giáo hoàng Leo đến châu Phi đang diễn ra.
Vị Giáo hoàng người Mỹ đầu tiên, đã rời Ý vào thứ Hai 13 tháng 4, để thực hiện chuyến thăm kéo dài 10 ngày, tới Algeria, Cameroon, Angola và Guinea Xích đạo, một chuyến đi được định hình bởi đức tin, lịch sử và địa chính trị.
Được biết các vị Giáo hoàng đã từng đến châu Phi trước đây, nhưng đây là chuyến thăm đầu tiên của Ngài đến lục địa này và là một thử nghiệm ban đầu, về cách ông dự định lãnh đạo trên trường quốc tế.
Tại Algiers, Ngài đã định hình chuyến viếng thăm như một lời kêu gọi đối thoại và công lý, trong một thế giới mà Ngài cho rằng, đang ngày càng lún sâu vào xung đột, đưa chuyến viếng thăm vượt ra ngoài phạm vi tôn giáo và đi sâu vào cách thức quyền lực, vẫn vận hành trên khắp thế giới.
“Nếu các bạn có thể tham gia đối thoại, về những mối quan tâm của tất cả mọi người và thể hiện tình đoàn kết, với những đau khổ của rất nhiều quốc gia gần xa, thì các bạn sẽ có thể đóng góp vào việc hình dung và hiện thực hóa công lý lớn hơn giữa các dân tộc. Bằng cách tôn trọng phẩm giá của mọi người và để bản thân cảm động trước nỗi đau của người khác, thay vì làm gia tăng những hiểu lầm và xung đột, các bạn chắc chắn có thể trở thành những người tiên phong, trong một chương mới của lịch sử. Ngày nay, điều này càng cấp thiết hơn bao giờ hết, trước những vi phạm liên tục luật pháp quốc tế và xu hướng tân thực dân”, Đức Giáo hoàng Leo XIV.
Đức Giáo Hoàng cũng đã đến thăm Thánh đường Hồi giáo lớn Algiers, trong một cử chỉ hướng đến sự chung sống hòa bình, giữa Kitô giáo và Hồi giáo, trước khi nói về sự thống nhất trong một thế giới chia rẽ.
Phát biểu trước những người thờ phượng, Ngài nói rằng cuộc sống hòa bình và khiêm nhường, có thể gửi một thông điệp mạnh mẽ vượt xa Giáo hội.
“Trong một thế giới, nơi sự chia rẽ và chiến tranh gieo rắc đau thương và chết chóc giữa các quốc gia, trong cộng đồng, và thậm chí trong gia đình, cuộc sống đoàn kết và hòa bình của các bạn, là một dấu hiệu mạnh mẽ. Đoàn kết, các bạn lan tỏa tình huynh đệ, truyền cảm hứng cho những người xung quanh mong muốn và cảm xúc về sự hiệp thông và hòa giải, với một thông điệp càng mạnh mẽ và rõ ràng hơn, khi được làm chứng trong sự giản dị và khiêm nhường”, Đức Giáo hoàng Leo XIV.
Lời cảnh báo về chiến tranh và chia rẽ đó, đã sớm thu hút một phản ứng chính trị vượt xa lục địa, từ Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump.
Hôm thứ Ba tại Annaba, thành phố cổ Hippo, một khu định cư thời La Mã ở Algeria ngày nay, Đức Giáo Hoàng Leo 14 đã bước theo dấu chân của Thánh Augustine, một nhân vật vĩ đại trong lịch sử Kitô giáo, người mà những lời dạy của ông, đã định hình nhiều thế hệ lãnh đạo Giáo hội, bao gồm cả các giáo hoàng.
Tại Vương cung thánh đường Thánh Augustine, ông đã nói về sự kiên trì, đức tin và lòng quảng đại.
“Lịch sử của các bạn là một lịch sử về lòng hiếu khách, rộng lượng và sự kiên cường, trong những lúc thử thách. Tại đây, các vị tử đạo đã cầu nguyện; tại đây, Thánh Augustinô đã yêu thương đoàn chiên của mình, sốt sắng tìm kiếm chân lý và phụng sự Chúa Kitô với đức tin mãnh liệt. Hãy là người thừa kế truyền thống này, làm chứng bằng lòng bác ái huynh đệ cho sự tự do, của những người được sinh ra từ trên cao, như một niềm hy vọng cứu rỗi cho thế giới”, Đức Giáo hoàng Leo XIV.
Được biết chuyến viếng thăm châu Phi của Đức Giáo Hoàng, hiện tiếp tục đến Cameroon.
Đất nước này đang phải vật lộn với xung đột, bất ổn và nạn thất nghiệp trong giới trẻ, và nhiều người ở đó hy vọng chuyến thăm của Đức Giáo Hoàng, sẽ làm được nhiều hơn là chỉ thu hút đám đông.
Cư dân Cameroon là Pierre Ze Mekong cho biết, ông hy vọng chuyến thăm sẽ mang lại sự giảm nhẹ gánh nặng.
“Cầu mong Chúa che chở Cameroon. Với chuyến viếng thăm của Giáo hoàng, tôi hy vọng mọi thứ sẽ tốt hơn cho giới trẻ, họ thực sự có thể tìm được việc làm, tỷ lệ tội phạm sẽ giảm. Bởi vì trong một thời gian dài, chúng tôi đã chứng kiến quá nhiều vụ bắt cóc, hành hung, giết người, trẻ em bị hãm hiếp, trẻ em chết mỗi ngày trong thành phố, ở Cameroon nói chung. Ngoài ra còn có chiến tranh ở phía tây bắc với người Ambazonia. Vì vậy, tôi nghĩ chuyến thăm của Giáo hoàng, sẽ cố gắng xoa dịu nỗi đau khổ của chúng tôi và cho phép Cameroon được bình yên”, Pierre Ze Mekong.
Chuyên gia về hòa bình và xung đột là Immanuel Wanah Bumakah cho biết, sự hiện diện của Giáo hoàng có thể mở ra không gian cho cuộc đối thoại, mà những người khác đã phải vất vả để tạo ra.
“Chúng ta có thể nói rằng, việc một người tầm cỡ như ông ấy đến Cameroon và nói chuyện với các nhà lãnh đạo tôn giáo và xã hội dân sự, đó là cơ hội để đối thoại với chính phủ, vì ông ấy là người được nhiều người kính trọng. Nếu chính phủ mời ông ấy đến đây, hoặc nếu ông ấy đến đây, điều đó có nghĩa là chính phủ sẵn sàng lắng nghe những gì ông ấy sắp nói, để ông ấy có thể đóng vai trò cố vấn”, Immanuel Wanah Bumakah.
Phe ly khai ở các vùng nói tiếng Anh đã tuyên bố tạm ngừng giao tranh, để bảo đảm an toàn di chuyển, trong chuyến viếng thăm.
Cho đến nay, chuyến đi đã chuyển từ việc cùng tồn tại ở Algeria, sang di sản tinh thần và kiến tạo hòa bình ở Cameroon.
Và sau đó là phản ứng của Donald Trump, trước những phát biểu của Giáo hoàng ở Algeria về chiến tranh, chia rẽ và cái giá phải trả của con người trong xung đột.
Tổng thống Mỹ, người đầu tiên chỉ trích một Giáo hoàng, nói rằng, Giáo hoàng Leo đã hoàn toàn sai lầm và cáo buộc ngài yếu kém trong vấn đề tội phạm và an ninh.
“Tôi không nghĩ, ông ấy đang làm tốt công việc của mình. Tôi đoán, ông ấy thích tội phạm. Chúng ta không thích một vị giáo hoàng nói rằng, việc sở hữu vũ khí hạt nhân là được phép. Chúng ta không muốn một vị giáo hoàng nói rằng, tội phạm là được phép trong các thành phố của chúng ta. Tôi không thích điều đó. Tôi không phải là người hâm mộ Giáo hoàng Leo. Ông ấy là một người rất tự do, và ông ấy là một người không tin vào việc ngăn chặn tội phạm”, Donald Trump.
Những lời chỉ trích của Tổng thống Trump đối với Giáo hoàng, đã gây ra phản ứng ở châu Âu, với Thủ tướng Ý Giorgia Meloni tuyên bố rằng, những bình luận về Giáo hoàng là không thể chấp nhận được.
Đức Giáo hoàng Leo đã đáp lại trên máy bay của ngài, khi khẳng định thông điệp của ngài bắt nguồn từ Phúc Âm, chứ không phải chính trị.
"Thông điệp của Giáo hội, thông điệp của tôi, thông điệp của Phúc Âm. LÀ Phúc Âm dạy: Phúc thay cho những người kiến tạo hòa bình. Tôi không coi vai trò của mình là chính trị, là một chính trị gia. Tôi không muốn tranh luận với ông ấy. Tôi không nghĩ rằng, thông điệp của Phúc Âm nên bị lạm dụng, theo cách mà một số người đang làm. Và tôi sẽ tiếp tục lên tiếng chống lại chiến tranh, tìm cách thúc đẩy hòa bình, thúc đẩy đối thoại và các mối quan hệ đa phương giữa các quốc gia, để tìm kiếm các giải pháp công bằng cho các vấn đề. Quá nhiều người đang đau khổ trên thế giới ngày nay. Quá nhiều người vô tội bị giết hại. Và tôi nghĩ rằng, ai đó phải đứng lên và nói rằng, có một cách tốt hơn”, Đức Giáo hoàng Leo XIV.
Ngài cũng nói rằng, ngài không sợ chính quyền Trump.
Cuộc tranh chấp có thể đã kết thúc ở đó, nhưng nó đã không kết thúc.
Ngay sau đó, Tổng thống Trump được hỏi về một bức ảnh ông đăng trên mạng xã hội, bức ảnh dường như mô tả ông, như Chúa Giê-su.
Ông nói rằng bức ảnh ông mặc áo choàng, được bao phủ bởi ánh sáng dường như phát ra từ trên trời, đã bị hiểu lầm.
“Thực ra, đó không phải là một bức ảnh. Đó là tôi. Tôi đã đăng nó và tôi nghĩ, đó là tôi trong vai trò bác sĩ và có liên quan đến Hội Hồng Thập Tự, là một nhân viên của Hội Chữ thập đỏ, mà chúng tôi ủng hộ. Và chỉ có tin giả, mới có thể nghĩ ra điều đó. Tôi vừa mới nghe về nó. Và tôi đã nói, làm sao họ lại nghĩ ra điều đó? Nó được cho là tôi trong vai trò bác sĩ, đang giúp mọi người khỏe mạnh hơn. Và tôi thực sự giúp mọi người khỏe mạnh hơn, tôi giúp mọi người khỏe mạnh hơn rất nhiều”, Donald Trump.
Bức ảnh sau đó, đã bị xóa khỏi tài khoản mạng xã hội của ông.
Đầu tháng này, cố vấn tâm linh lâu năm của Tổng thống Trump và mục sư Tin Lành là Paula White, đã so sánh cuộc đấu tranh chính trị của ông, với câu chuyện về sự bức hại và đóng đinh của Chúa Giê-su, trước khi sống lại từ cõi chết.
“Thưa Tổng thống, không ai phải trả giá như ngài, điều đó suýt chút nữa đã cướp đi mạng sống của ngài. Ngài đã bị phản bội, bị bắt giữ và bị vu oan. Đó là một khuôn mẫu quen thuộc mà Chúa Cứu Thế của chúng ta đã cho chúng ta thấy và thưa ngài, nhờ sự phục sinh của Ngài, ngài đã sống lại. Bởi vì ngài đã chiến thắng, ngài cũng đã chiến thắng”, Paula White.
Đây không phải là sự so sánh, mà Vatican đang thực hiện.
Từ Cameroon, Giáo hoàng Leo sẽ tiếp tục chuyến đi đến Angola và Guinea Xích đạo.
Và khi chuyến công du tiếp tục, câu hỏi trọng tâm của nó cũng vậy là, liệu một thông điệp được xây dựng trên hòa bình, có còn hiệu quả trong một thế giới bị định hình bởi chiến tranh, sự giận dữ chính trị và những màn kịch hay không.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
