Các di dân và người tị nạn trên một tàu cứu hộ ở biển Địa Trung Hải cuối cùng đã đến được Tây Ban Nha sau khi bị mắc kẹt trong vùng biển giữa Ý và Malta kể từ thứ Bảy ngày 9/6. Hai nước này đã từ chối để tàu neo đậu đã gây nên những lời chỉ trích từ phía Liên minh Châu Âu và Pháp nói riêng.
Hơn 600 di dân và người tỵ nạn bị mắc kẹt trên một tàu cứu hộ ở Biển Địa Trung Hải cuối cùng cũng đã cập cảng Valencia của Tây Ban Nha.
Chiếc tàu cứu hộ Aquarius đã bị chặn lại giữa Ý và Malta kể từ thứ Bảy ngày 9/6 vừa qua.
Cả hai nước này đều đã từ chối cho tàu Aquarius vào cảng, và cuối cùng Tây Ban Nha đã đồng ý tiếp nhận những hành khách chủ yếu đến từ Châu Phi.
Các quan chức nói rằng trong số các hành khách có 123 trẻ vị thành niên không có người đi kèm, 11 trẻ em và bảy phụ nữ mang thai.
Chủ tịch Công tác Xã hội tại Đại học Western Sydney, bà Linda Briskman, cho biết chuyện này có phần tương tự giống với sự kiện Tampa xảy ra ở Úc 17 năm trước.
Vào tháng 8 năm 2001, một chiếc thuyền đánh cá nhỏ của Indonesia bị quá tải với 433 người tầm trú đã bị mắc kẹt ở các vùng biển quốc tế cách Đảo Christmas khoảng 140 km về phía bắc.
Con tàu container Na Uy, MV Tampa, đã cứu những người tị nạn này dưới sự chỉ đạo của Cơ quan An toàn Hàng hải Úc, nhưng chính phủ đã từ chối không cho Tampa đưa bất kỳ người tầm trú nào vào Úc.
Giáo sư Briskman hồi tưởng lại sự việc này.
"Nó có vẻ giống như sự việc xảy ra vào năm 2001, mặc dù có rất nhiều sự việc tương tự đã xảy ra trong khoảng thời gian này. Điều thực sự khiến tôi chú ý ở đây là những người chạy trốn các tình huống khủng khiếp bằng tàu lại bị các nước xem xét như những con tàu hàng hóa người. Họ không được hoan nghênh, và các quốc gia không thực sự thực hiện trách nhiệm của họ. "
Trong thảm kịch xảy ra tại vùng biển Địa Trung Hải này, một số di dân và người tị nạn đã được chuyển giao cho hai tàu hải quân Ý đi theo tàu Aquarius trong chuyến đi kéo dài từ ba đến năm ngày đến Valencia.
Một người cứu hộ từ tổ chức nhân đạo hàng hải SOS Mediterranée, khi lên tàu Aquarius, nói rằng những người này không thể trải qua một cuộc hành trình dài khác.
"Thời tiết xấu, áp suất thấp đang đến và chúng tôi sẽ trải qua 3 ngày nữa trên biển như thế này với thời tiết xấu. Với những người trên tàu thì đó là một điều tồi tệ khác sau tất cả những gì họ đã nếm trải ở Lybia. Và cho dù không có điều này xảy ra đi chăng nữa thì tất cả các cú sốc, chấn thương do hành trình lênh đênh trên biển, tôi thật sự không hiểu làm thế nào mà mọi người có thể tiếp tục những ngày nằm ngủ trên bon tàu nữa."
"Điều thực sự khiến tôi chú ý ở đây là những người chạy trốn các tình huống khủng khiếp bằng tàu lại bị các nước xem xét như những con tàu hàng hóa người. Họ không được hoan nghênh, và các quốc gia không thực sự thực hiện trách nhiệm của họ. "
Bộ trưởng nội vụ mới của Ý, ông Matteo Salvini, nói rằng quyết định của ông không chấp nhận tàu Aquarius là nhằm buộc các quốc gia châu Âu khác phải chịu đựng áp lực của dòng người chạy trốn.
Nhưng Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã tố cáo hành động của Ý.
Phát ngôn nhân của tổng thống Pháp, ông Benjamin Griveaux, nói rằng luật hàng hải quốc tế yêu cầu quốc gia gần nhất cứu giúp tàu.
"Trong vụ việc này, Ý phải tiếp quản từ các nhà chức trách Libya, bởi vì con tàu ở vùng biển Libya, nhưng Ý đã thất bại trong việc này. Điều này cho thấy sự hoài nghi và thiếu trách nhiệm đối với một phần chính phủ Ý."
Ủy viên di dân Liên minh châu Âu ông Dimitris Avramopoulous cũng chỉ trích việc xử lý các di dân và người tị nạn.
Ông nói rằng các nước thành viên EU phải sốt sắng hơn với những người đang tìm nơi ẩn náu.
Trở lại năm 2001, sau nhiều lần kêu gọi hỗ trợ, đội trưởng của tàu Tampa, Arne Rinnan, cuối cùng cũng quyết định vào nước Úc.
Chính phủ Howard gọi đó là một sự vi phạm luật pháp và đã gửi các lực lượng lên tàu và ngăn không cho nó tiến gần hơn đến Đảo Christmas.
Đến đầu tháng 9, Chính phủ đạt được các thỏa thuận với Nauru và New Zealand, và hải quân đã đưa người tầm trú đến Nauru.
Từ đó, khoảng 130 người đã được gửi đến New Zealand, trong khi 300 người còn lại được đưa đến Nauru.
Giáo sư Linda Briskman từ Đại học Tây Sydney, cho biết vụ việc này là một bước ngoặt đối với Úc và trở thành yếu tố xúc tác cho chính sách bảo vệ biên giới hiện tại.
"Đó thực sự là một bước ngoặt trong việc bảo vệ biên giới, và một loạt các biện pháp khác theo sau. Ý tôi là, Nauru được thành lập - đó là thay đổi quan trọng đầu tiên - và sau đó, các trại tạm giữ trên Đảo Manus ở Papua New Guinea. Vì vậy, chúng ta đã nhìn thấy rất nhiều chính sách thực sự khắc nghiệt, chẳng hạn như chuyển thuyền trở lại trên biển, đưa người ra nước ngoài, cung cấp chiếu khán tạm thời ... và nhiều thứ khác nữa."
Thêm thông tin và cập nhật Like SBS Vietnamese Facebook
Nghe SBS Radio bằng tiếng Việt mỗi tối lúc 7pm tại sbs.com.au/vietnamese
