Giáo Hoàng vừa kết thúc chuyến công du rộng khắp châu Phi, đi qua bốn quốc gia khác nhau trong vòng 11 ngày.
Lục địa này có dân số Công giáo tăng trưởng nhanh nhất, với người châu Phi chiếm 20% tổng số tín hữu trên thế giới.
Chuyến đi của Giáo Hoàng Leo là một phần của hoạt động truyền giáo rộng lớn hơn nhằm củng cố sự hiện diện của Giáo hội tại châu Phi, đồng thời giải quyết các thách thức xã hội bao gồm nghèo đói, bất bình đẳng và nhu cầu hòa bình.
Nhưng khi trở về Rome, chính Trung Đông là khu vực mà Đức Giáo Hoàng Leo XIV nhắc đến, nói về một đứa trẻ ở Lebanon trong thông điệp rộng lớn hơn về sự đoàn kết và hòa bình.
"Tôi mang theo bên mình bức ảnh một đứa trẻ Hồi giáo, trong chuyến thăm Lebanon của tôi, đã đứng đó cầm tấm biển ghi 'Chào mừng, Đức Giáo hoàng Leo', và trong giai đoạn chiến tranh mới nhất này, em đã bị giết. Có rất nhiều hoàn cảnh nhân đạo như thế này, và tôi tin rằng chúng ta phải có khả năng suy nghĩ theo cách này. Và với tư cách là một Giáo hội, tôi xin nhắc lại: với tư cách là một mục tử, tôi không thể ủng hộ chiến tranh. Tôi muốn khuyến khích mọi người nỗ lực tìm kiếm câu trả lời đến từ một nền văn hóa hòa bình, chứ không phải từ hận thù hay chia rẽ."
Trong bài phát biểu chia tay tại Thánh lễ cuối cùng ở thủ đô Malabo của Guinea Xích đạo, Đức Giáo hoàng Leo nói rằng ngài đã rời châu Phi với "một kho báu vô giá về đức tin, hy vọng và lòng bác ái".
Vào ngày cuối cùng của chuyến thăm Guinea Xích đạo, ngài đã bất chấp cơn mưa lớn để chào đón đám đông sau khi phát biểu tại một nhà tù nơi các tù nhân kêu gọi tự do.
Guinea Xích đạo được điều hành từ năm 1979 bởi Tổng thống Teodoro Obiang Nguema Mbasogo, vị tổng thống tại vị lâu nhất thế giới, và bị chỉ trích rộng rãi là một trong những quốc gia đàn áp nhất trong khu vực.
Sau đó, Giáo hoàng Leo đã kêu gọi chính phủ đối xử với tù nhân một cách tôn trọng hơn.
“Ánh sáng của lòng bác ái, được nuôi dưỡng trong gia đình và thể hiện qua đức tin, thực sự có thể biến đổi thế giới—bao gồm cả cấu trúc và thể chế của nó, để mỗi người đều cảm thấy được tôn trọng và không ai bị lãng quên. Hỡi anh chị em, chúng ta hãy cùng nhau đưa ra quyết tâm vững chắc này, một cam kết vui mừng, để Chúa Kitô, Đấng Chịu Khổ Hình và Phục Sinh, ánh sáng của Guinea Xích đạo, của châu Phi và của toàn thế giới, có thể hướng dẫn tất cả chúng ta đến một tương lai đầy hy vọng.”
Tại Angola, Đức Giáo hoàng đã cầu nguyện tại Đền thờ Đức Mẹ Muxima.
Ngôi đền này là nơi những người châu Phi bị bắt giữ bị ép buộc phải rửa tội theo đạo Công giáo trước khi bị buôn bán sang châu Mỹ trong thời kỳ buôn bán nô lệ xuyên Đại Tây Dương.
Giáo Hoàng Leo, người có gốc gác Creole ở Louisiana, có tổ tiên vừa là nạn nhân vừa là người trục lợi từ nạn buôn bán nô lệ.
Trong chuyến thăm Cameroon, Giáo Hoàng đã đến thăm thành phố Bamenda, nơi nằm ở trung tâm cuộc xung đột ly khai kéo dài 10 năm của đất nước.
Giáo Hoàng đã nhấn mạnh phong trào liên tôn kêu gọi hòa bình trong khu vực.
Ngài đã tham dự một cuộc họp có sự tham gia của một tù trưởng truyền thống Mankon, một người điều hành Prebysterian, một Imam và một nữ tu Công giáo tại Nhà thờ Thánh Giuse, nơi ngài kêu gọi họ hãy hướng đến hòa bình.
"Chúa Giê-su đã dạy chúng ta: 'Phúc cho những người kiến tạo hòa bình!' Nhưng khốn thay cho những kẻ lợi dụng tôn giáo và chính danh Chúa để phục vụ lợi ích quân sự, kinh tế và chính trị của riêng mình, kéo những điều thiêng liêng vào bóng tối và sự ô uế."
Tại Algeria, Giáo Hoàng đã cầu nguyện tại Thánh đường Hồi giáo lớn Algiers, một trong những thánh đường Hồi giáo lớn nhất thế giới, như một biểu hiện của tình đoàn kết liên tôn.
Quốc gia này có khoảng 9.000 người Công giáo và là nơi sinh của Thánh Augustine thành Hippo, người sáng lập dòng tu mà chính Giáo hoàng Leo cũng là thành viên.
Giáo hoàng Leo luôn kêu gọi chấm dứt chiến tranh ở Trung Đông một cách hòa bình.
"Tất cả mọi người, từ khi thụ thai đến khi sinh ra, cuộc sống của họ cần được tôn trọng và bảo vệ. Vì vậy, khi một chế độ, khi một quốc gia đưa ra những quyết định tước đoạt mạng sống của người khác một cách bất công, thì rõ ràng đó là điều cần phải bị lên án."
Những phát ngôn như vậy đã khiến Tổng thống Trump tức giận, ông đã tấn công Giáo hoàng trên mạng xã hội, gọi ông là "tồi tệ" và nói rằng ông "yếu đuối trong việc chống tội phạm".
Giáo hoàng nói rằng những bình luận của ông không nhằm vào Tổng thống Trump - và ông tập trung vào thông điệp hòa bình cốt lõi của mình.
Toufik Talbi người Algeria cho biết không có lý do gì để Tổng thống Trump tức giận với Giáo hoàng.
"Tại sao ông ta lại tấn công người kia? Người đó đang kêu gọi hòa bình, vậy tại sao lại tấn công người đó? Những người kêu gọi hòa bình lại bị tấn công; ngược lại, mọi người nên vui mừng về điều đó, chứ không phải tấn công người kia. Chúng ta muốn hòa bình, không phải bạo lực. Chỉ vậy thôi."
Nhưng bất chấp cuộc tranh luận chính trị nảy sinh từ những bình luận của Giáo hoàng, nhìn chung chuyến thăm của Giáo hoàng đã khơi dậy sự phấn khích trên khắp lục địa châu Phi, nơi thông điệp về sự đoàn kết và hướng tới lợi ích chung của ngài được lan tỏa.
Lời chúc phúc của Giáo Hoàng Leo đã vang vọng. Cha Mangue người Guinea Xích đạo cho biết sự hiện diện của ngài có ý nghĩa sâu sắc.
“Chuyến thăm này rất quan trọng đối với chúng tôi vì Đức Giáo Hoàng không chỉ là một người cha đối với chúng tôi, ngài còn là người cha tinh thần của chúng tôi. Vì vậy, ngài đến để trấn an chúng tôi rằng chúng tôi không phải là trẻ mồ côi. Chúng tôi là con cái, và ngài là cha của chúng tôi. Trong đau khổ của chúng tôi, ngài đau khổ cùng chúng tôi, và trong niềm vui của chúng tôi, ngài vui mừng cùng chúng tôi. Phước lành của ngài nhằm mục đích gắn kết gia đình lại với nhau, để chúng ta một lần nữa trở thành một gia đình, như Chúa đã kêu gọi chúng ta.”
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
