Ngoại trưởng Mỹ John Kerry cảnh cáo về tương lai của giải pháp hai quốc gia trong cuộc xung đột kéo dài giữa Do thái và Palestine, theo ông có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Ông Kerry cho biết Hoa kỳ không thể im lặng, khi bạo động tiếp tục và những nguy hiểm do việc định cư của người Do thái, hiện phá hoại nền hòa bình tại đây.
Còn Thủ tướng Do thái Benjamin Netanyahu đáp trả những lời bình luận nói trên, khi cáo buộc ông Kerry có định kiến không tốt đối với Do thái.
Chỉ vài tuần lễ nữa là chính phủ của Tổng thống Barack Obama sẽ chuyển giao quyền hành cho ông Donald Trump, thế nhưng mối quan hệ giữa Mỹ và Do thái đã lâm vào những cuộc tranh luận gay gắt.
Ngoại trưởng Mỹ, ông John Kerry đã đọc một bài diễn văn được xem là vụ tấn công sắc bén nhất của một viên chức cao cấp của Mỹ, về việc định cư của người Do thái trên lãnh thổ của Palestine.
Tuyên bố tại Bộ Ngoại Giao, ông Kerry nhấn mạnh rằng Do thái không thể đạt đến hoà bình, trừ phi nước nầy đạt được giải pháp 2 quốc gia với Palestine.
"Mặc cho những nỗ lực tối đa của chúng tôi trong những năm qua, giải pháp hai quốc gia hiện bị ảnh hưởng nghiêm trọng".
"Sự thực là khuynh hướng hiện diễn ra trên bộ như bạo động, khủng bố, xui giục, bành trướng định cư và việc chiếm đóng dường như vô tận, tất cả cộng lại làm phá hoại hy vọng hoà bình ở cả hai phía".
"Họ có thể chọn cách sống chung hoà bình trong một quốc gia, hay có thể tách ra thành 2 nước riêng biệt, tuy nhiên thực tế căn bản ở đây là: nếu chọn lựa là một quốc gia, thì Israel có thể hoặc là của người Do thái hoặc phải là dân chủ, chứ không thể cả hai được", Ngoại trưởng Mỹ John Kerry nói.
Lên án cả tình trạng gây bạo động của Palestine lẫn chuyện xây cất các trung tâm định cư không chấm dứt, ông Kerry thúc giục cả hai bên tiếp tục hoạt động hướng đến hòa bình.
"Với lương tâm hữu hảo, chúng ta không thể ngồi yên và câm lặng, khi thấy những hy vọng hoà bình tan biến dần. Đây là thời điểm phải đứng lên cho các việc làm đúng đắn, do chúng ta thấu hiểu từ lâu về giải pháp 2 quốc gia sống chung hoà bình và chúng ta không lo ngại khi đề cập đến chuyện nầy".
Ông Kerry tiếp tục cáo buộc Thủ tướng Do thái, ông Benjamin Netanyahu chủ trương điều mà ông gọi là, Liên hiệp cánh cực hữu trong lịch sử Do thái.
"Thủ tướng Do thái đã công khai ủng hộ giải pháp 2 quốc gia, thế nhưng Liên hiệp đảng cầm quyền hiện tại của ông thuộc cánh cực hữu nhất trong lịch sử Do thái, với các nghị trình do các phần tử cực đoan nhất thúc đẩy".
"Kết quả là các chính sách của chính phủ nầy theo đó, Thủ tướng cam kết sẽ hỗ trợ cho người định cư hơn bất cứ lúc nào trong lịch sử Do thái, và việc nầy hiện dẫn đến một hướng trái ngược, đó là chiều hướng của một quốc gia mà thôi", Ngoại trưởng John Kerry nói.
"Nơi nào chủ nghĩa cực đoan, phân biệt chủng tộc và bài ngoại cũng như chủ nghĩa bài Hồi giáo và ngay cả chống đối Do thái, hay chủ nghĩa thù ghét kết hôn xảy ra tại một phần của thế giới, thì nó sẽ tìm thấy bạn đồng hành trong những hành động chiếm đóng và đàn áp cũng như kỳ thị chủng tộc và bạo động tại Do thái, nếu quí vị kết hợp những chuyện nầy với nhau thì đó là một sự kết hợp chết người", Thương thuyết gia Palestine tiến sĩ Hanan Ashwari nói.
Để đáp trả bài diễn văn của ông Kerry, Thủ tướng Do thái, ông Benjamin Netanyahu bày tỏ sự bất mãn đối với bài diễn văn nói trên.
"Tôi phải bày tỏ sự bất mãn sâu xa với bài diễn văn hôm nay của ông John Kerry, bài nói chuyện hầu như thiếu cân bằng chẳng khác nghị quyết chống Do thái được thông qua tại Liên hiệp quốc hồi tuần qua".
"Trong bài diễn văn nói về hòa bình giữa Do thái và Palestine, ngoại trưởng Kerry chỉ nói môi miếng đối với chiến dịch chống khủng bố, mà người Palestine đã thực hiện chống lại Do thái trong gần một thế kỷ qua".
"Những gì ông ta làm, là dành hầu hết bài diễn văn đổ lỗi cho Do thái không gìn giữ hoà bình, khi cho phép người Do thái được sống trên quê hương lịch sử cuả họ và trong thủ đô bất diệt Jerusalem", Thủ tướng Do Thái Binyamin Netanyahu nói.
Ông Netanyahu đặt nghi vấn, làm thế nào hoà bình có thể đạt được, khi Palestine tiếp tục bác bỏ sự hiện hữu của một quốc gia Do thái.
"Viễn kiến của tôi là cả Do thái lẫn Palestine đều có một tương lai về việc nhìn nhận lẫn nhau, thế nhưng nhà cầm quyền Palestine cho chúng tôi biết rằng họ không bao giờ chấp nhận và sẽ không hề chấp nhận sự hiện hữu của một quốc gia Do thái".
"Vì vậy tôi xin hỏi ông ta, 'Làm sao có thể thực hiện hoà bình với những người bác bỏ sự hiện hữu của chính quí vị", Thủ tướng Do Thái Binyamin Netanyahu cho biết .
Trong khi đó, Bộ trưởng Giáo dục Do thái là ông Naftali Bennett nói rằng, ông lo sợ nghị quyết của Liên hiệp quốc nhằm đặt ra các giới hạn đối với việc định cư của người Do thái, có thể dẫn đến các vụ tấn công khủng bố thêm nữa.
"Khi tôi trông thấy các vị đại sứ tại Liên hiệp quốc vỗ tay, tôi chỉ nghĩ đến một luồng gió chướng thổi ngược, vốn cho phép hàng ngàn kẻ khủng bố trên thế giới thấy rằng, một quốc gia dân chủ duy nhất tại Trung đông hiện bị các vị đại sứ ném bỏ không thương tiếc".
"Tôi lo sợ rằng việc nầy có thể nẩy sinh thêm nhiều vụ tấn công khủng bố, tại Berlin, Brussels hay tại Orlando", Bộ trưởng Giáo dục Do thái là ông Naftali Bennett nói.
Trong khi đó, Tổng thống tân cử Donald Trump vốn kêu gọi Hoa kỳ nên xử dụng quyền phủ quyết tai Liên hiệp quốc để ngăn cản việc thông qua chính sách nói trên, ông Trump cho biết Hoa kỳ hiện đối xử Do thái với thái độ khinh thị.
Trong một loạt các trang mạng gởi đến 18 triệu độc giả trên Twitter, ông Trump viết như sau.
"Chúng ta không thể để cho Do thái bị đối xử với thái độ hoàn toàn thiếu tôn trọng như vậy, họ đã từng là những người bạn rất tốt của Mỹ thế nhưng nay không còn nữa".
"Sự bắt đầu của việc kết thúc nầy là thỏa ước đáng sợ với Iran và nay là chuyện nầy nữa. Do thái hãy tỏ ra mạnh mẽ, ngày 20 tháng giêng hiện sắp đến nhanh chóng", Tổng Thống tân cử Donald Trump nói.
Lập trường ủng hộ Do thái của ông Trump, khiến cho người Palestine hết sức quan ngại.
Nhà thương thuyết Palestine là tiến sĩ Hanan Ashwari cho biết, sự thân thiện của ông Trump và Do thái có thể dẫn đến những hậu quả trái ngược mạnh mẽ.
"Nơi nào chủ nghĩa cực đoan, phân biệt chủng tộc và bài ngoại cũng như chủ nghĩa bài Hồi giáo và ngay cả chống đối Do thái, hay chủ nghĩa thù ghét kết hôn xảy ra tại một phần của thế giới, thì nó sẽ tìm thấy bạn đồng hành trong những hành động chiếm đóng và đàn áp cũng như kỳ thị chủng tộc và bạo động tại Do thái, nếu quí vị kết hợp những chuyện nầy với nhau thì đó là một sự kết hợp chết người".
