Lãnh đạo tối cao mới của Iran, Ayatollah Mojtaba Khamenei, đã cảnh báo Tehran sẽ đòi bồi thường từ những kẻ chịu trách nhiệm, về các cuộc tấn công vào Iran, khi các cuộc tấn công mở rộng của Israel báo hiệu một giai đoạn mới nguy hiểm, trong cuộc xung đột ở Trung Đông.
Một người dẫn chương trình tin tức trên truyền hình nhà nước, đã đọc thông điệp công khai đầu tiên của Lãnh đạo tối cao, nói rằng Iran sẽ đòi bồi thường từ kẻ thù của mình, cho những thiệt hại gây ra trong cuộc xung đột.
READ MORE
Mỹ và Israel phối hợp tấn công Iran.
"Điểm tôi phải nhấn mạnh là, trong bất kỳ trường hợp nào, chúng ta cũng sẽ đòi bồi thường từ kẻ thù. Nếu chúng từ chối, chúng ta sẽ lấy từ tài sản của chúng đến mức chúng ta cho là thích hợp; và nếu điều đó không thể, chúng ta sẽ phá hủy tài sản của chúng đến mức tương tự”, Ayatollah Mojtaba Khamenei.
Nhưng bài phát biểu nhanh chóng, vượt ra ngoài vấn đề bồi thường.
Ayatollah Khamenei nói rõ rằng, phản ứng của Iran cũng sẽ tập trung, vào việc trả thù cho những người thiệt mạng, trong cuộc xung đột.
Một lần nữa, những lời phát biểu của ông được đọc trên truyền hình nhà nước Iran.
"Thứ hai, tôi đảm bảo với mọi người rằng, chúng tôi sẽ không ngần ngại trả thù cho máu của các liệt sĩ của các bạn. Sự trả thù mà chúng tôi hướng đến, không chỉ liên quan đến sự hy sinh của Lãnh tụ vĩ đại của Cách mạng; mà mỗi thành viên của quốc gia bị kẻ thù giết hại, đều cấu thành một vụ án riêng biệt trong hồ sơ báo thù”, Ayatollah Mojtaba Khamenei.
Bài phát biểu cũng nhấn mạnh một sự kiện, đã trở nên mang tính biểu tượng sâu sắc bên trong Iran.
Lãnh tụ tối cao đã chỉ đích danh vụ tấn công vào trường Shajareh Tayyebeh ở thành phố Minab phía nam, nơi Iran cho biết hơn 160 người đã thiệt mạng, nhiều người trong số đó là trẻ em.
Ayatollah Khamenei nói rằng, những cái chết đó sẽ vẫn là trọng tâm trong kế hoạch trả đũa của Iran.
"Dĩ nhiên, một phần nhỏ của sự trả đũa này đã được cụ thể hóa, nhưng cho đến khi đạt được mức độ đầy đủ, vụ việc này sẽ vẫn được mở cùng với những vụ khác. Chúng tôi sẽ đặc biệt nhạy cảm về vấn đề máu của con em chúng tôi. Do đó, tội ác mà kẻ thù cố ý gây ra tại trường Shajareh Tayyebeh ở Minab, và trong một số trường hợp tương tự, có một vị trí đặc biệt trong quá trình này”, Ayatollah Mojtaba Khamenei.
Thông điệp cũng mang theo một lời cảnh báo, vượt ra ngoài biên giới Iran.
Tehran đang kêu gọi các chính phủ vùng Vịnh, nơi đặt các căn cứ quân sự của Mỹ, hãy giữ khoảng cách với Washington.
"Các quốc gia này phải làm rõ lập trường của họ, về những kẻ đã tấn công quê hương yêu dấu của chúng ta và giết hại các thành viên của nhân dân ta. Tôi khuyến nghị, họ đóng cửa các căn cứ đó càng sớm càng tốt, bởi vì đến nay, họ hẳn đã nhận ra rằng tuyên bố của Hoa Kỳ về việc cung cấp an ninh và hòa bình, chỉ là một lời nói dối”, Ayatollah Mojtaba Khamenei.
Israel cho biết, chiến dịch quân sự của họ đang được mở rộng, với các cuộc không kích nhắm vào cơ sở hạ tầng tên lửa, mạng lưới máy bay không người lái và hệ thống chỉ huy của Iran.
Người phát ngôn của IDF, Chuẩn tướng Effie Defrin, cho biết các hoạt động trên khắp Iran, đang được tăng cường.
"Không quân tiếp tục tăng cường các cuộc tấn công vào Iran. Trong ngày, chúng tôi đã hoàn thành nhiều đợt tấn công vào Tehran và các khu vực khác trên khắp Iran. Cho đến nay, chúng tôi đã tấn công hàng trăm máy bay không người lái, bệ phóng và hàng chục địa điểm phóng. Ngoài ra, chúng tôi đã tiêu diệt các chỉ huy và binh lính, có thể nói là hàng nghìn người, hoạt động trong các đội hình này. Các cuộc tấn công vào chế độ đang mở rộng mỗi ngày”, Effie Defrin.
Israel cho biết xung đột cũng đang lan rộng, dọc theo biên giới phía bắc của nước này.
Quân đội cho biết, họ đã thực hiện các cuộc tấn công quy mô lớn vào các vị trí của Hezbollah ở Lebanon, sau khi tên lửa được phóng về phía bắc Israel.
Tướng Defrin cho biết, hàng trăm mục tiêu liên quan đến nhóm phiến quân đã bị tấn công.
"Chỉ trong 24 giờ qua, chúng tôi đã tấn công hơn 20 bệ phóng tên lửa của Hezbollah, nhắm vào lãnh thổ Israel. Và hơn 20 tháp khủng bố ở Dahiyeh, trung tâm Beirut. Cho đến nay, chúng tôi đã tấn công gần 1.000 cơ sở khủng bố trên khắp Lebanon. Kể từ khi bắt đầu chiến dịch, chúng tôi đã tiêu diệt hơn 350 phần tử khủng bố. Hàng chục tên trong số đó, chỉ riêng đêm qua”, Effie Defrin.
Khi các hoạt động quân sự mở rộng trên nhiều quốc gia, hậu quả nhân đạo ngày càng trở nên rõ rệt.
Tại Tehran, người dân đang dọn dẹp đống đổ nát từ các tòa nhà chung cư bị hư hại, sau các cuộc tấn công gần đây.
Mahshid, người có nhà bị phá hủy, cho biết các gia đình đã nhanh chóng bỏ chạy.
"Toàn bộ một tầng đã sụp đổ, không còn gì cả. Tầng của chúng tôi cũng vậy - một số tầng đã bị hư hại. Chúng tôi đang giúp đỡ những người bị ảnh hưởng”, Mahshid.
Tại Beirut, các gia đình bị di dời do các cuộc tấn công của Israel, đang trú ẩn trong lều dọc bờ biển và trong một sân vận động thể thao.
Cuộc chiến cũng đang làm rung chuyển thị trường năng lượng toàn cầu.
Iran đã chỉ ra eo biển Hormuz, nơi vận chuyển khoảng một phần năm nguồn cung dầu mỏ của thế giới, như một điểm gây áp lực tiềm tàng.
Giá dầu đã tăng vọt lên gần 100 đô la Mỹ một thùng, trong bối cảnh lo ngại về sự gián đoạn, với những ảnh hưởng kinh tế đã được cảm nhận, từ Nepal đến Ấn Độ.
Tổng thư ký LHQ Antonio Guterres cảnh báo rằng, cuộc xung đột có nguy cơ lan rộng thành một cuộc khủng hoảng khu vực và đang kêu gọi tất cả các bên quay trở lại đàm phán.
"Giảm leo thang và đối thoại là con đường duy nhất. Và tôi mạnh mẽ kêu gọi tất cả các bên, ngừng các hành động thù địch, tuân thủ luật pháp quốc tế, bảo vệ thường dân và quay trở lại bàn đàm phán ngay lập tức”, Antonio Guterres .
Các câu hỏi pháp lý cũng đang nổi lên, về nguồn gốc của cuộc chiến.
Báo cáo viên đặc biệt của LHQ về chống khủng bố và nhân quyền, Ben Saul, cho biết các cuộc tấn công gây ra xung đột, không thể được coi là một cuộc can thiệp nhân đạo.
Ông nói rằng, việc ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, không đáp ứng ngưỡng pháp lý cho một hành động quân sự như vậy.
"Tất nhiên, mọi người đều hiểu lập luận đạo đức rằng có thể, đôi khi có thể có một trường hợp can thiệp quân sự chính đáng, để ngăn chặn nạn diệt chủng Rwanda, chẳng hạn, hoặc thanh lọc sắc tộc ở Kosovo. Đó không phải là lý do của cuộc chiến này. Đây không phải là một cuộc can thiệp nhân đạo. Đây là một cuộc can thiệp, để ngăn chặn Iran có được vũ khí hạt nhân, điều mà nước này mong muốn, phần lớn là vì Israel có vũ khí hạt nhân”, Ben Saul.
Các chính phủ phương Tây cũng đang phân tích, cách thức cuộc chiến đang được tiến hành.
Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey cho biết, tình báo cho thấy, Iran có thể đang áp dụng các chiến thuật tương tự, như những chiến thuật mà Nga đã sử dụng ở Ukraine.
Phát biểu tại London, sau cuộc gặp với các quan chức quốc phòng, ông đã chỉ ra vai trò ngày càng tăng của chiến tranh bằng máy bay không người lái.
"Chúng ta đã thấy trục gây hấn, ngày càng gia tăng này giữa Nga và Iran, phải không? Chúng ta đã thấy cách Nga bắn gần 60.000 máy bay không người lái kiểu Iran vào Ukraine và chúng ta thấy từ Iran một số chiến thuật tương tự, mà chúng ta thấy từ Nga ở Iran. Vì vậy, những liên kết giữa hai quốc gia đe dọa các nước láng giềng, gây ra mối đe dọa rộng hơn cho tất cả chúng ta, là một phần không thể thiếu, của những gì chúng ta đang đối phó, những gì lực lượng của chúng ta trong khu vực đang đối phó”, John Healey.
Với các hoạt động quân sự mở rộng, áp lực nhân đạo gia tăng và thị trường năng lượng toàn cầu phản ứng, các nhà lãnh đạo quốc tế đang cảnh báo rằng, xung đột vẫn có thể leo thang hơn nữa, trừ khi ngoại giao tìm ra cách để ngăn chặn giao tranh.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
