“Anh làm vậy vì yêu”: Khi kiểm soát và áp đặt trở thành bạo lực gia đình. Một chương trình dành riêng cho nam giới gốc Việt tại Victoria đang tạo cơ hội để những người từng dùng bạo lực, hành vi kiểm soát hoặc gây tổn hại cho người thân và bạn tình nhìn lại hành vi của mình và xây dựng những mối quan hệ an toàn, lành mạnh hơn.
Tại Victoria, Relationships Australia Victoria đang triển khai Chương trình Thay đổi Hành vi dành cho Nam giới gốc Việt, nhằm hỗ trợ những nam giới đã từng có hành vi bạo lực, gây tổn hại hoặc kiểm soát đối với bạn đời và con cái.
Chương trình được thực hiện bằng tiếng Việt, trực tiếp tại Sunshine, với 20 buổi, mỗi tuần một buổi, kéo dài hai giờ.
Chia sẻ với SBS Vietnamese, chị Quyên Hà, điều phối viên tại Relationships Australia Victoria ở Sunshine, cho biết bạo lực gia đình hiện là một vấn đề nghiêm trọng trong xã hội Úc
Chương trình thay đổi hành vi không nhằm mục đích đơn giản là nói với một người đàn ông rằng “anh đã làm sai” mà hướng đến việc giúp họ hiểu nguyên nhân đằng sau hành vi của mình và nhận trách nhiệm để thay đổi.
Chương trình khuyến khích những người nam giới đã từng dùng bạo hành hoặc đang dùng bạo hành để giải quyết vấn đề, thí dụ như trong hôn nhân hoặc trong một mối quan hệ, nhận trách nhiệm hành vi của mình. Quá trình thay đổi không thể diễn ra chỉ trong một ngày, hay thậm chí chỉ sau 20 tuần.Quyên Hà, Relationship Australia
Các buổi sinh hoạt tạo cơ hội để người tham gia nhìn lại những niềm tin, thái độ, môi trường sống, văn hóa và trải nghiệm cá nhân đã hình thành cách họ nhìn nhận các mối quan hệ và giải quyết xung đột.
“Các anh có cơ hội nhìn lại niềm tin hoặc những thái độ, hoặc cách mình khi mình lớn lên, môi trường, văn hóa rồi những trải nghiệm của cuộc đời riêng đã ảnh hưởng như thế nào đến hành vi hoặc lựa chọn của mình, mà cuối cùng mình lựa chọn bạo hành gia đình để giải quyết vấn đề,” chị Quyên giải thích.
Một trong những mục tiêu quan trọng là giúp người tham gia hiểu rằng trách nhiệm thay đổi nằm ở chính họ, thay vì đổ lỗi cho hoàn cảnh, bạn đời hoặc những người khác.
Bạo lực không chỉ là dùng tay chân
Một nội dung quan trọng trong chương trình là giúp nam giới nhận diện những hành vi có thể được xem là bạo lực gia đình nhưng đôi khi bị xem nhẹ hoặc không được nhận ra.
Chị Quyên cho rằng việc đánh đập chỉ là một trong nhiều hình thức của bạo lực.
“Nói tới bạo hành gia đình là chỉ dùng tay dùng chân, hoặc là dùng một cái bạt tay, cú đấm, cú đá mới gọi là bạo hành gia đình...".
Theo chị, một người có thể đang gây bạo lực khi khiến bạn đời hoặc người thân trong gia đình cảm thấy sợ hãi, kiểm soát đời sống kinh tế của họ, ngăn cản họ tiếp xúc với xã hội hoặc gia đình bên ngoài, hay sử dụng những hành vi áp đảo về tinh thần.
Đây là những dạng bạo lực tâm lý, kinh tế và kiểm soát có thể khó nhận diện hơn bạo lực thể chất.
“Các anh sẽ được cơ hội nhìn ra mình làm cho người trong nhà hoặc một người bạn đời của mình cảm thấy sợ, lo sợ về kinh tế, hoặc không cho họ tiếp xúc với xã hội bên ngoài, với gia đình, hoặc mình dùng những hành vi áp đảo tinh thần,” chị Quyên cho biết.
Những hành vi này có thể để lại hậu quả lâu dài đối với người bị ảnh hưởng.
Những tổn thương tâm lý do bạo lực gia đình gây ra có thể kéo dài nhiều năm, thậm chí ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tinh thần của nạn nhân.
Theo chị, trong một số trường hợp, những người bị bạo hành tinh thần trong thời gian dài có thể gặp các vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe tâm lý.
Tạo không gian để nam giới thay đổi
Một thách thức đối với các chương trình thay đổi hành vi là nhiều người tham gia ban đầu không chủ động tìm đến mà được yêu cầu hoặc giới thiệu tham gia.
Điều này có nghĩa là họ có thể chưa sẵn sàng thừa nhận vấn đề hoặc thay đổi hành vi ngay từ những buổi đầu tiên.
Chị Quyên cho biết đây là lý do chương trình không tập trung vào việc chỉ trích hay làm người tham gia cảm thấy xấu hổ.
Thay vào đó, chương trình cố gắng tạo ra một không gian an toàn, nơi người tham gia có thể nói về những trải nghiệm và suy nghĩ của mình mà không bị các điều phối viên liên tục phán xét.
“Quan trọng nhất là các anh sẽ không phải đối diện với việc bị chỉ trích hoặc bị làm xấu hổ,” chị Quyên nói.
Mục tiêu là giúp nam giới tự nhận ra hành vi của mình và hiểu rằng họ có khả năng lựa chọn một cách ứng xử khác.
Chương trình dựa trên nguyên tắc rằng sự thay đổi chỉ có thể xảy ra khi chính người sử dụng bạo lực lựa chọn thay đổi hành vi.
20 tuần để nhìn lại và xây dựng mối quan hệ lành mạnh
Trong 20 buổi, người tham gia sẽ được hỗ trợ để nhận trách nhiệm đối với hành vi của mình và chấm dứt việc sử dụng bạo lực.
Họ cũng được khuyến khích xem xét những thái độ và niềm tin có thể góp phần dẫn đến hành vi bạo lực, đồng thời tìm hiểu tác động của những hành vi đó đối với bạn đời, con cái và những thành viên khác trong gia đình.
Mục tiêu cuối cùng là giúp họ xây dựng những mối quan hệ an toàn, lành mạnh và tôn trọng hơn.
Chương trình cũng có một thành phần quan trọng liên quan đến an toàn gia đình. Các chuyên viên hỗ trợ an toàn gia đình có thể liên hệ với những người trong gia đình của người tham gia để cung cấp sự hỗ trợ cần thiết.
Điều này nhằm bảo đảm rằng không chỉ người thực hiện hành vi bạo lực được hỗ trợ, mà những người đang hoặc từng bị ảnh hưởng bởi bạo lực gia đình cũng có thể tiếp cận sự trợ giúp.
Chương trình miễn phí bằng tiếng Việt
Chương trình Thay đổi Hành vi dành cho Nam giới người Việt được thực hiện bằng tiếng Việt bởi các điều phối viên người Việt có kinh nghiệm.
Chương trình bắt đầu từ tháng 10 năm 2026, tổ chức vào tối thứ Ba hàng tuần, từ 6 giờ đến 8 giờ tối, tại Sunshine.
Theo Relationships Australia Victoria, người tham gia cũng có thể cân nhắc chương trình nếu họ nhận thấy mối quan hệ gia đình đang gặp vấn đề, từng làm tổn thương bạn đời, không hiểu vì sao hành vi của mình đang ảnh hưởng tiêu cực đến gia đình, hoặc nhận thấy những trải nghiệm trong quá trình di cư có thể đang tác động đến mối quan hệ với bạn đời và con cái.
Để tìm hiểu thêm hoặc đăng ký, có thể truy cập trang web của Relationships Australia Victoria tại rav.org.au/viet-mbcp, gọi (03) 8311 9222, hoặc gửi email đến sunshine@rav.org.au.
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
