Nếu bạn sống ở Victoria, có thể bạn đã nghe đến thuật ngữ "khu vực được chỉ định".
Đó là nơi cảnh sát có thể khám xét bất cứ ai, mà không cần lệnh khám xét hoặc nghi ngờ hợp lý, và thường được tuyên bố, để cảnh sát quản lý các cuộc biểu tình quy mô lớn.
Tháng 11 năm rồi, Cảnh sát Victoria đã tuyên bố khu vực trung tâm thành phố Melbourne và vùng lân cận, là khu vực được chỉ định trong sáu tháng, để đối phó với các tội phạm liên quan đến vũ khí.
Một thách thức pháp lý sau đó, đã được các nhà hoạt động, bao gồm cả những người tổ chức cuộc biểu tình ‘Ngày Xâm lược’ vào Ngày Quốc khánh Úc đưa ra, vì họ cho rằng điều này vi phạm ‘Hiến chương Nhân quyền và Trách nhiệm’ của Victoria.
Cảnh sát sau đó đã thu hồi tuyên bố kéo dài sáu tháng, và tòa án liên bang sẽ đưa ra phán quyết, về thách thức pháp lý vào cuối tháng Giêng.
Trong khi đó một nghiên cứu mới, đã làm sáng tỏ một vấn đề lớn hơn, về các cuộc khám xét không cần lệnh này.
Ilo Diaz là một nhà nghiên cứu, từ Trung tâm Chống Phân biệt chủng tộc ở Melbourne.
Nhóm của ông đã xem xét dữ liệu từ năm 2019 đến năm 2024, trên hơn 200 khu vực được chỉ định, do Cảnh sát Victoria tuyên bố.
"Trong khi các khu vực được chỉ định, được cho là công cụ mà Cảnh sát Victoria sử dụng, để bảo đảm an toàn cho mọi người. Điều đã xảy ra là, nó đang phân biệt chủng tộc, các cộng đồng sống trong các khu vực bị đình chỉ quyền, và chính họ là những người bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi những quyền hạn này”, Ilo Diaz.
Ông Diaz cho biết, các khu vực như Dandenong và Brimbank, nơi cư dân đến từ nhiều nguồn gốc chủng tộc, thường bị nhắm mục tiêu khám xét không cần lệnh, khi chúng nằm trong các khu vực được chỉ định.
"Điều này có nghĩa là tác động không cân xứng, ví dụ, 10% cộng đồng bị phân biệt chủng tộc nhiều nhất, so với 10% cộng đồng ít bị phân biệt chủng tộc nhất - đó là người da trắng - họ bị ảnh hưởng gấp 3,5 lần, so với các cộng đồng ít bị phân biệt chủng tộc”, Ilo Diaz.
Được biết Chính phủ Victoria đã cấm phân biệt chủng tộc, dựa trên ngoại hình từ năm 2015.
Thế nhưng hơn một thập niên sau, theo Gemma Cafarella một luật sư từ Liberty Victoria, tiểu bang vẫn cần phải có những tiến bộ hơn nữa về vấn đề này.
"Đây là một vấn đề nhân quyền rất nghiêm trọng. Nghiên cứu của Liberty Victoria cho thấy rằng, khi cảnh sát sử dụng những quyền hạn này, 99% trường hợp sẽ được sử dụng chống lại những người hoàn toàn không làm gì sai, vì vậy tỷ lệ thành công chỉ là 1%khi các luật này được sử dụng. Lý do tại sao đây là một vấn đề nghiêm trọng như vậy, là vì nó ảnh hưởng rất lớn đến quyền riêng tư của người dân, và quyền được đi lại trên đường phố, mà không bị xâm phạm không cần thiết, vào cuộc sống của họ”, Gemma Cafarella.
Trong khi đó Chính phủ Victoria đã đưa ra một tuyên bố, để đáp lại những phát hiện này.
"Người dân Victoria xứng đáng được an toàn ở nơi công cộng và không có lý do gì, để bất kỳ ai mang theo vũ khí, đó là lý do tại sao chúng tôi trao cho cảnh sát quyền thu giữ vũ khí khỏi đường phố, một cách nhanh chóng và thường xuyên hơn. Bất kỳ cáo buộc nào chống lại các thành viên, đều được xem xét nghiêm túc và điều tra, và các khiếu nại về hành vi của cảnh sát có thể, được gửi đến Ủy ban Chống tham nhũng độc lập”, tuyên bố của chính phủ Victoria.
Nhưng bà Cafarella nói rằng, Chính phủ Victoria cần phải xem xét lại, việc sử dụng luật về các khu vực được chỉ định, để bảo đảm an toàn công cộng.
"Vì vậy nghiên cứu này cho thấy rằng, những quyền hạn này đang được sử dụng, để củng cố sự bất lợi nhằm vào các cộng đồng thiểu số và có điều kiện kinh tế xã hội thấp. Chúng tôi tiếp tục khẳng định rằng, chính quyền tiểu bang cần xem xét lại những luật này, quay lại vạch xuất phát và tìm ra các giải pháp thực sự, giải quyết được nguyên nhân gây ra tội phạm, thay vì trừng phạt một cách bất công, những người da màu và những người có hoàn cảnh kinh tế xã hội khó khăn”, Gemma Cafarella.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
