Cassandra Francisco làm việc trong lĩnh vực khách sạn. Cô chuyển nhà đến Melbourne trước khi đại dịch COVID-19 bắt đầu, và vẫn đang loay hoay tìm việc làm. Cô là một trong hơn 1,5 triệu người Úc thất nghiệp phải sống dựa vào các khoản thanh toán JobSeeker. Hiện cô đang đối mặt với một tương lai không chắc chắn, khi chính phủ liên bang cắt giảm chương trình JobSeeker từ ngày 25 tháng 9.
“Tôi nghĩ tác động lớn nhất đối với tôi là về sức khỏe tinh thần. Tôi cảm thấy rất căng thẳng. Cho đến thời điểm này, tôi đã có thể dùng tiền trợ cấp để trang trải chi phí ăn uống và các hóa đơn của mình, bao gồm các hóa đơn khẩn cấp. Nhưng từ giờ trở đi, tôi sẽ bắt đầu phải dùng đến khoản tiết kiệm của mình để chi trả nhiều thứ. Điều đó là một căng thẳng rất lớn, vì rõ ràng khoản tiền tiết kiệm là có hạn - tôi không thể dựa vào nó lâu dài.”
Khoản hỗ trợ bổ sung trị giá 550 đô la được giới thiệu hồi tháng 3 giờ đây đã bị cắt giảm hơn phân nửa, xuống còn 250 đô la cho mỗi hai tuần.
Giám đốc điều hành Hội đồng Dịch vụ Xã hội Úc (ACOSS), bà Cassandra Goldie cho biết nhiều người Úc đang phụ thuộc vào JobSeeker, trong bối cảnh thất nghiệp hàng loạt và suy thoái kinh tế.
“Tôi đã nói chuyện với những người đã khóc vào sáng nay, những người đang lo lắng về nguy cơ bị mất nhà, bị đuổi ra khỏi nhà, hoặc lo lắng về khả năng nuôi sống bản thân và những đứa trẻ đang được họ chăm sóc.”
Gói hỗ trợ bổ sung JobSeeker do coronavirus sẽ bị ngừng hoàn toàn vào cuối năm nay. Nhưng Tổng trưởng ngân khố Josh Frydenberg gợi ý rằng ông đang xem xét gia hạn gói hỗ trợ này đến năm 2021.
“Những gì chúng tôi đã nói với tư cách của chính phủ là vào cuối năm nay, chúng tôi sẽ đưa ra quyết định về việc hỗ trợ thêm cho những người nhận tiền JobSeeker, nhưng chúng tôi sẽ tiếp tục cung cấp hỗ trợ theo nhu cầu. Điều mà chúng tôi hướng đến là làm sao để mọi người có công ăn việc làm.”
Chính phủ liên bang hiện đang chú ý đến việc vay nợ, điều mà ông Frydenberg nói là rất quan trọng đối với sự phục hồi kinh tế. Tổng trưởng ngân khố đã công bố đợt sửa đổi lớn nhất về luật cho vay trong hơn một mười năm qua, đơn giản hóa quy trình cho vay và giúp người tiêu dùng dễ dàng tiếp cận khoản vay từ các ngân hàng hơn.
Tuy nhiên các nhà hoạt động vì người tiêu dùng nói rằng những người đi vay sẽ dễ bị thua thiệt với những thay đổi được đề xuất.
Karen Cox, điều phối viên của Trung tâm tư vấn pháp lý các quyền về tài chính, cho biết những người trong hoàn cảnh tuyệt vọng có nhiều khả năng đưa ra quyết định sai lầm về việc vay nợ.
“Chúng ta cần tạo thu nhập tốt hơn cho người Úc, cần tạo nhiều việc làm hơn cho người Úc, chúng ta cần sự cảm thông từ những người cho vay đối với các khoản nợ hiện tại của người Úc. Chúng tôi không cần chính phủ nói rằng giải pháp là cho vay nhiều hơn.”
Phe phản đối cũng chỉ trích những thay đổi đối với việc cho vay có trách nhiệm. Phát ngôn nhân về Ngân khố của Lao động, ông Jim Chalmers, nói rằng chính phủ nên bảo đảm người Úc có thể trả nợ.
“Chúng tôi không muốn thấy các biện pháp bảo vệ người tiêu dùng quan trọng bị thay đổi mà chẳng có lý do nào. Chúng tôi không muốn thấy số dư tăng lên rất nhiều theo hướng của các ngân hàng và người cho vay. Thật không may khi chính phủ này có rất nhiều hình thức để đứng về phía các ngân hàng lớn và những người cho vay hơn, chứ không phải vì lợi ích của người dân Úc bình thường.”
Thế nhưng một số người khác cho rằng các biện pháp bảo vệ đã được tăng cường và các thay đổi sẽ không ảnh hưởng đến người có thu nhập thấp.
Brendan Coates, nhà kinh tế học tại Viện Grattan, cho biết luật cho vay đã được củng cố kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2007.
“Một số người có thu nhập cao hơn có thể sẽ vay nhiều hơn một chút so với trước đây. Nhưng đối với hầu hết những người đi vay thì những thay đổi cũng không tạo ra khác biệt lớn cho khoản tiền mà họ có thể vay. Vì vậy sẽ không có tác động lớn đối với giá nhà hoặc là nền kinh tế.”
Từ hôm nay, 28/9, những người lao động nhận trợ cấp lương JobKeeper cũng bị ảnh hưởng khi chương trình hỗ trợ giảm từ 1500 đô la xuống còn 1200 đô la cho mỗi hai tuần đối với người lao động toàn thời gian, và chỉ còn 750 đô la cho mỗi hai tuần đối với người lao động bán thời gian.
