Khi mùa xuân đến ở Úc, các chuyên gia y tế đang kêu gọi mọi người, không nên lơ là cảnh giác với các bệnh theo mùa. Các bệnh về đường hô hấp vẫn tiếp tục lây lan trong cộng đồng, và nồng độ phấn hoa mùa xuân cao hơn, cũng được dự đoán sẽ gây ra các triệu chứng hen suyễn và dị ứng.
Mùa xuân mang đến thời tiết ấm áp hơn, muôn hoa nở rộ, thế nhưng một vị khách không mời mà đến, đó là các loại virus dai dẳng.
Đó là theo Tiến sĩ Michael Wright, người cho rằng các bệnh về đường hô hấp như cúm, không chỉ xuất hiện trong những tháng mùa đông.
"Chúng ta thấy virus lưu hành trong cộng đồng quanh năm. Điều xảy ra trong thời tiết lạnh, lớp vỏ của virus ổn định hơn một chút, và chúng ta cũng ở trong nhà nhiều hơn, nên chúng ta ở gần nhau hơn, vì vậy cơ hội lây lan của virus lớn hơn, nhưng chắc chắn, bạn biết đấy, đặc biệt là với bệnh cúm, chúng ta thấy nó quanh năm”, Michael Wright.
Ông là Chủ tịch của ‘Học viện Bác sĩ Đa khoa Hoàng gia Úc’ và cho biết mùa cúm năm 2025 là một trong những mùa tồi tệ nhất trong lịch sử.
Được biết Super-K, một chủng cúm đột biến lây lan nhanh, đã xuất hiện ở Úc vào mùa xuân năm ngoái.
"Tôi nghĩ điều xảy ra năm ngoái là sự xuất hiện của một chủng virus mới, được gọi là Super-K, và các loại vắc-xin năm ngoái chưa hoàn toàn phù hợp với chủng đó. Nhưng tin tốt là với các loại vắc-xin năm nay, chúng có thể điều trị được chủng virus đó”, Michael Wright.
Được biết khoảng nửa triệu người đã có kết quả xét nghiệm dương tính với cúm năm ngoái, với Úc ghi nhận gần 1.800 ca tử vong liên quan đến virus này.
Con số này gần gấp ba lần, tỷ lệ tử vong được ghi nhận vào năm 2023, theo dữ liệu về nhiễm trùng đường hô hấp do Nha Thống kê Úc công bố.
Tiến sĩ Wright cho biết, rất khó để dự đoán liệu các loại virus mới, có xuất hiện trở lại vào tháng 9 và tháng 10 hay không.
"Năm ngoái chúng ta khá kém may mắn khi gần như có hai đợt bùng phát. Đầu tiên là chủng virus xuất hiện trong mùa cúm thông thường, vốn đã rất nghiêm trọng. Sau đó lại tiếp tục xuất hiện chủng Super-K. Năm nay, đợt cao điểm đầu tiên thấp hơn, nên chúng tôi lạc quan rằng sẽ không có thêm một đợt bùng phát lớn nữa, nhưng không ai có thể chắc chắn”, Michael Wright.
Trong khi đó phúc trình ‘Giám sát Hô hấp của Trung tâm Kiểm soát Dịch Bệnh Úc’ cho thấy, số ca nhiễm RSV hay ‘virus hợp bào hô hấp’ đã giảm trong hai tuần qua, so với những năm trước.
Thế nhưng tỷ lệ mắc COVID-19, cao hơn bình thường.
Tuy nhiên, Úc đang chuẩn bị thu hẹp chương trình tiêm chủng vắc-xin COVID-19 toàn dân, với vắc-xin miễn phí sẽ được giới hạn, cho những người được coi là có nguy cơ mắc bệnh nặng cao nhất.
Giáo sư Adrian Esterman, Trưởng khoa thống kê sinh học và dịch tễ học tại Đại học Adelaide, cho biết các quy định mới về đối tượng được tiêm miễn phí, có thể khiến một số người dễ bị tổn thương.
“Theo quy định hiện nay, những người bị suy giảm miễn dịch nghiêm trọng vẫn được tiêm vaccine miễn phí. Tuy nhiên, đây là một định nghĩa rất hẹp. Có rất nhiều người bị tiểu đường hoặc các bệnh mạn tính khác có nguy cơ rất cao. Họ không thuộc nhóm từ 75 tuổi trở lên và có thể trẻ hơn 65 tuổi. Những người này vẫn sẽ hưởng lợi đáng kể từ việc tiêm vaccine COVID, nhưng họ sẽ không còn được tiêm miễn phí nữa", Adrian Esterman.
Từ ngày 1 tháng 10, vắc-xin COVID-19 miễn phí sẽ được cung cấp cho người lớn từ 75 tuổi trở lên, cứ sau sáu tháng.
Đối với người lớn từ 65 đến 74 tuổi, là cứ sau 12 tháng.
Người dân bản địa và người dân đảo Torres, từ 50 đến 74 tuổi, cũng sẽ vẫn đủ điều kiện được tiêm một liều hàng năm, cũng như người lớn bị suy giảm miễn dịch nghiêm trọng.
"Điều này sẽ không thay đổi nhiều, đối với những người thực sự cần vắc-xin. Ví dụ, chỉ có 25% người từ 75 tuổi trở lên, đã tiêm vắc-xin trong sáu tháng qua, 30% trong 12 tháng qua. Và đối với nhóm từ 65 đến 74 tuổi, chỉ có 19% đã tiêm trong 12 tháng qua. Vì vậy, vấn đề ở đây là những người có nguy cơ cao nhất, lại không tiêm vắc-xin; họ sẽ không tiêm. Vì vậy, việc thay đổi các quy định này sẽ không thay đổi được điều đó”, Adrian Esterman.
Trong khi đó Catherine Bennett là Trưởng Khoa Dịch tễ học tại Đại học Deakin và cho rằng, COVID-19 không nên biến mất, khỏi cuộc thảo luận về sức khỏe cộng đồng.
Tuy nhiên, bà tin rằng trọng tâm hiện nay nên là truyền thông hiệu quả.
“Người dân cần được cung cấp thông tin rõ ràng để hiểu COVID-19 hiện nay khác và giống bệnh cúm như thế nào, cũng như mức độ rủi ro đang tồn tại trong cộng đồng. Một trong những điều chúng ta vẫn chưa có dữ liệu đầy đủ là có bao nhiêu người nhiễm COVID mới, đặc biệt là những người đã lâu chưa từng mắc bệnh, vẫn có nguy cơ bị COVID kéo dài hoặc các biến chứng khác", Catherine Bennett.
SBS News đã liên lạc với Bộ Y tế, để xin bình luận.
Trước đó, Bộ đã nói với RACGP rằng, COVID-19 là bệnh đặc hữu ở Úc và chính sách tiêm chủng, nên tập trung vào việc duy trì sự bảo vệ, cho những người dễ bị bệnh nặng nhất.
Thế nhưng, không chỉ là các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp.
Kate Miranda, Giám đốc điều hành của ‘Hiệp hội Suyển Úc’ hay ‘Asthma Australia’, cho biết mùa xuân đồng nghĩa với nồng độ phấn hoa cao hơn, có thể gây ra dị ứng sốt cỏ khô và các đợt bùng phát hen suyễn.
“Đây có thể là khoảng thời gian khá nguy hiểm đối với những người bị dị ứng. Phấn hoa là một trong những tác nhân phổ biến nhất gây khởi phát hen suyễn và hiện mùa phấn hoa đã bắt đầu. Vì vậy, chúng tôi luôn khuyến cáo mọi người cần mang theo thuốc bên mình và sử dụng thuốc dự phòng đều đặn", Kate Miranda.
Được biết có gần 2,8 triệu người, tương đương khoảng 11% dân số Úc, mắc bệnh hen suyễn.
Đây là một trong những tỷ lệ cao nhất trên thế giới.
Bà Miranda cho biết, tác động của bệnh viêm phổi mãn tính này, có thể khác nhau tùy thuộc vào độ tuổi và giới tính.
"Hen suyễn là một bệnh lý của phụ nữ. Có nhiều phụ nữ mắc hen suyễn hơn nam giới. Cứ năm phụ nữ trưởng thành ở Úc, thì có một người mắc hen suyễn. Đây là gánh nặng bệnh tật lớn nhất, đối với các bé gái từ 1 đến 14 tuổi và là nguyên nhân gây bệnh, đứng thứ 8 nói chung. Số phụ nữ phải nhập viện và số phụ nữ tử vong vì hen suyễn mỗi năm, nhiều gấp đôi so với nam giới”, Kate Miranda.
Được biết những thay đổi nội tiết tố trong giai đoạn dậy thì, mang thai, tiền mãn kinh và mãn kinh, có thể ảnh hưởng đến tình trạng viêm đường hô hấp và khả năng kiểm soát hen suyễn.
Phụ nữ cũng phải chịu gánh nặng bệnh tật không cân xứng, với 322 phụ nữ và 156 nam giới tử vong, do các nguyên nhân liên quan đến hen suyễn, vào năm 2024.
Hiệp hội Hen suyễn Úc đang kêu gọi, tăng cường giáo dục và nâng cao nhận thức về căn bệnh mãn tính này.
"Một trong những điều chúng tôi kêu gọi, là chính phủ đưa bệnh hen suyễn vào Chương trình Chính sách Sức khỏe Phụ nữ, và hơn nữa, phụ nữ đến gặp bác sĩ đa khoa vì một số vấn đề khác, nhưng họ không đề cập đến bệnh hen suyễn trong những lần đó. Vì vậy, cần nâng cao nhận thức hơn, thường thì đó là điều mọi người đề cập đến, vào cuối buổi khám bệnh với bác sĩ đa khoa. Bạn biết đấy, họ có thể đến đó vì một việc khác, rồi họ đề cập 'Ồ, bệnh hen suyễn của tôi đang tái phát'. Nhưng chúng tôi thực sự muốn mọi người, ưu tiên bệnh hen suyễn của mình”, Kate Miranda.
Đó là một thông điệp, mà bà Miranda muốn tiếp tục truyền tải, bất kể mùa nào.
Truy cập sbs.com.au/vietnamese để cập nhật tin tức, các câu chuyện cộng đồng, và podcast mới nhất.
Nghe SBS Tiếng Việt mọi lúc trên ứng dụng SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play.
Theo dõi SBS Vietnamese trên Facebook, Instagram và YouTube để khám phá thêm.
