Khi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran tiếp tục mở rộng, Nga sẽ theo dõi rất sát sao.
Mối quan hệ giữa Nga và Iran không phải là dựa trên sự yêu mến lẫn nhau, mà là mối quan hệ vì lợi ích chung.
Cả hai đều bị phương Tây cô lập và trừng phạt, nên những năm gần đây họ bị đẩy lại gần nhau như những đối tác bất đắc dĩ.
Với việc các máy bay không người lái Shahed do Iran cung cấp đóng vai trò then chốt trong chiến dịch tấn công của Nga, Ngoại trưởng Ba Lan Radoslaw Sikorski cho rằng mối liên hệ giữa các cuộc chiến là rất rõ ràng.
“Có một sợi dây liên kết hai cuộc chiến, và sợi dây đó chính là máy bay không người lái Shahed. Hàng nghìn cỗ máy hủy diệt này đã tấn công các quốc gia không hề tấn công Iran. 57.000 chiếc đã được phóng vào Ukraine. Vì vậy, tôi hy vọng điều này sẽ khiến các nhà hoạch định chính sách của Mỹ nhận ra rằng Nga và Iran đang cấu kết với nhau.”
Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đắc cử nhiệm kỳ thứ hai, ông đã cam kết chấm dứt cuộc chiến của Nga ở Ukraine ngay ngày đầu tiên nhậm chức.
Trong một cuộc gặp tại Nhà Trắng năm ngoái, Tổng thống Donald Trump đã chỉ trích gay gắt tổng thống Ukraine, bảo ông ta nên tiết chế kỳ vọng về một thỏa thuận ngừng bắn và khẳng định rằng ông ta "không có đủ quyền lực" để đưa ra bất kỳ yêu cầu nào.
Hơn một năm sau khi bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai, khi hòa bình ở Ukraine vẫn còn xa vời, Mỹ hiện đang yêu cầu Ukraine giúp đỡ trong cuộc chiến chống Iran.
Đối với người dân Ukraine, những người trong năm qua đã phải chịu đựng chính sách thất thường của Tổng thống Mỹ trong việc hỗ trợ quốc phòng Ukraine, sự trớ trêu của yêu cầu này là điều không thể bỏ qua.
Tổng thống Ukraine, ông Volodymyr Zelenskyy, cho biết cũng đã nhận được yêu cầu từ các quốc gia Ả Rập.
"Chúng tôi đang tiến hành tham vấn, và bản thân tôi đang trao đổi với tất cả các nhà lãnh đạo ở Trung Đông: Qatar, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Bahrain, Jordan. Tôi tin rằng hôm nay tôi cũng sẽ nói chuyện với… à, tôi không thể nêu tên quốc gia đó. Vì sao ư? Tôi nghĩ tôi sẽ nói chuyện với một người khác vào cuối ngày hôm nay. Dù thế nào thì chúng tôi cũng đang tham vấn với tất cả mọi bên, và tất cả những cuộc trao đổi này cho thấy rằng mọi người đều cần hệ thống phòng không, đặc biệt là kiến thức và chuyên môn của chúng tôi."
Trong suốt cuộc xâm lược kéo dài bốn năm của Nga, Ukraine đã phát triển một loạt máy bay không người lái đánh chặn hiệu quả và giá rẻ.
Mỹ và Israel, cùng với các đồng minh của họ ở vùng Vịnh, đã tiêu tốn hàng trăm tên lửa phòng không, trị giá hàng triệu đô la mỗi chiếc, kể từ khi cuộc chiến chống Iran bắt đầu.
Trong nhiều tháng, Ukraine đã cạn kiệt hệ thống tên lửa Patriot, loại vũ khí duy nhất trong kho vũ khí của họ có hiệu quả chống lại tên lửa đạn đạo của Nga.
Trong một thời điểm hiếm hoi có thể gây áp lực, ông Zelenskyy nói rằng ông đề xuất đổi máy bay không người lái đánh chặn của Ukraine lấy tên lửa Patriot.
“Yêu cầu của chúng tôi rất đơn giản. Chúng tôi muốn với sự hỗ trợ của những quốc gia mà chúng tôi có thể nêu tên và cả những quốc gia không thể nêu tên, bù đắp sự thiếu hụt tên lửa Patriot. Và để đáp lại, chúng tôi có thể cung cấp số lượng tên lửa đánh chặn tương ứng. Hôm qua, tôi đã tham vấn với tất cả mọi người, gồm Tổng tư lệnh, Tổng tham mưu trưởng, Bộ trưởng Quốc phòng, ban lãnh đạo quân đội và các cơ quan tình báo của chúng tôi. Chúng tôi biết chính xác về số lượng chúng tôi cần và số lượng có thể sản xuất thêm một cách nhanh chóng nếu thiết lập được đối thoại với các đối tác. Ngoài ra, chúng tôi chắc chắn sẵn sàng chia sẻ chuyên môn của chúng tôi để giúp bảo vệ cơ sở hạ tầng dân sự và dầu mỏ, những thứ, như bạn thấy đấy, đang ảnh hưởng đến toàn thế giới.”
Mặc dù đã đạt đến đỉnh cao mới kể từ cuộc xâm lược năm 2022 của Nga, mối quan hệ giữa Iran và Nga có lẽ không đủ mạnh để Moscow can thiệp vào cuộc chiến tranh Mỹ-Israel.
Không chỉ vì Điện Kremlin có một thỏa thuận không tấn công mang tính phi chính thức với Israel, quốc gia từ chối cung cấp các loại vũ khí quan trọng cho Ukraine mà Israel cũng không áp dụng các lệnh trừng phạt của phương Tây đối với Nga, khiến nước này trở thành nơi trú ẩn an toàn cho các thành viên thuộc giới tài phiệt Nga.
Trong suốt cuộc chiến ở Ukraine, các quốc gia vùng Vịnh Ả Rập, hiện đang gánh chịu hậu quả nặng nề nhất từ các cuộc tấn công trả đũa của Iran, đã duy trì mối quan hệ thận trọng với Nga.
Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu Kaja Kallas cho biết bà hy vọng đề nghị hỗ trợ của Ukraine sẽ khiến các quốc gia vùng Vịnh xem xét lại lập trường của họ đối với Nga.
“Tôi cũng đã có các cuộc gọi với các nước vùng Vịnh, và họ thực sự ngạc nhiên về mức độ hỗ trợ mà Ukraine dành cho họ trong vấn đề này, khi mà họ liên tục phải hứng chịu các cuộc tấn công dữ dội và có lẽ sự hỗ trợ đó chưa thực sự là hai chiều mà chỉ là một chiều, nhưng có lẽ điều đó sẽ thay đổi kể từ hôm nay.”
Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho rằng Nga cũng sẽ chịu thiệt hại nếu Iran suy yếu.
"Hiện giờ, Ukraine đang chia sẻ kiến thức về công nghệ máy bay không người lái và công nghệ chống máy bay không người lái cho Mỹ, cũng như cho các bạn bè và đối tác của chúng tôi ở Trung Đông. Điều đó cho thấy Ukraine cũng đang chủ động đóng góp, và tôi không nghĩ Nga sẽ vui vẻ gì về chuyện này. Nga cũng sẽ không vui khi Iran sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc tiếp tục hỗ trợ Nga, bởi vì họ đang quá bận rộn để tự xử lý chiến dịch của họ vốn rõ ràng là không thành công, và đó là một tín hiệu tích cực."
Việc Ukraine trao đổi các tên lửa đánh chặn giá rẻ lấy tên lửa Patriot đắt tiền có thể giúp củng cố nỗ lực phòng thủ, Moscow cũng sẽ tìm cách tận dụng lợi thế từ cuộc chiến mới này.
Nga không chỉ được hưởng lợi từ việc Mỹ và các đồng minh bị cuốn vào một cuộc chiến mới tốn kém, mà còn hoan nghênh sự tăng vọt của giá năng lượng.
Với cuộc chiến ở Iran đã làm rung chuyển thị trường toàn cầu và làm gián đoạn các tuyến đường thương mại năng lượng quan trọng, bà Kaja Kallas cho rằng giá dầu tăng sẽ củng cố nền kinh tế Nga.
“Ngoài ra còn có vấn đề về nguồn cung, về việc cung cấp các năng lực mà Ukraine cần hiện nay, cũng như nhu cầu của Trung Đông về phòng không chẳng hạn. Và còn có vấn đề về giá dầu. Khi giá dầu tăng, nó thực sự có lợi cho Nga trong việc tài trợ cho cuộc chiến của họ.”
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
