spk_0
Quý vị đang nghe SBS tiếng Việt, hãy vào SBS dot com dot AU slash Vietnamese để đọc thêm những câu
spk_1
Thưa quý vị, thời gian gần đây dự án xây dựng đài tưởng niệm thuyền nhân Việt Nam tại khu vực Mitzville đang thu hút sự quan tâm và tranh luận sôi nổi trong cộng đồng, Tâm điểm của sự việc là việc hội đồng thành phố Mitzville hay còn gọi là Inner West Council dự định sử dụng hoa sen làm biểu tượng chính. Tuy nhiên một nhóm các bạn trẻ Việt tại Úc đã thực hiện một chiến dịch lấy chữ ký để yêu cầu thay đổi biểu tượng này.
spk_1
Lý do vì sao hoa sen, một loài hoa vốn quen thuộc lại gây ra sự phản đối mạnh mẽ như vậy. Và thế hệ trẻ ngày nay nhìn nhận sự việc như thế nào về bản sắc và lịch sử người Việt tự do Tây Úc. Để có nhìn rõ hơn về câu chuyện này hôm nay, chúng tôi có chị Julie Lee là phát ngôn nhân của nhóm thế hệ người Việt song ngữ. Đang thực hiện chiến dịch này, chị cũng là người sáng lập tổ chức lịch sử qua lời kể của phụ nữ Việt tại New South Wales Vietnamese Women's Oral History.
spk_1
Dạ thưa xin chào chị Julie, thưa chị, cái lý do nhóm của chị và những đồng sự quyết định khởi xướng chiến dịch lấy chữ ký ngay khi biết tin hoa sen được dùng như là một biểu tượng cho người tị nạn và đặt ngay nơi công cộng tại thành phố Mickville, Sydney, thưa chị.
spk_2
chị Mai Hoa. Thì đầu tiên á, khi mà tôi thấy trên cái trang của Inner West Council page á thì họ có cái thứ nhất là cái hình tượng đồng hoa sen, cái gì là các câu kèm theo như là ghi nhận 50 năm kỷ niệm ngày kết trúc chiến tranh Việt Nam thì tôi cảm thấy là mình phải hiểu thêm thì mình bắt đầu tham khảo lên mạng thì ờ mình vào á thì đánh vô ví dụ như là cái câu ờ những cái câu search key search keyword search á.
spk_2
Có nhiều trang nổi ra lắm và hình chẳng những hình hoa sen không và những câu giải thích mà đặc biệt là các hình hoa sen mà hiện rõ á là một cái hoa sen nở. Hồ Chí Minh đứng trên đó như là cái tượng đồng của một à tượng Phật.
spk_2
đứng ở trên cái hoa sen thì ờ đó là cái mà ờ bên Việt Nam họ họ đã đồng hóa, họ đã so sánh Hồ Chí Minh giống như là Phật, cái đó là một chuyện, còn cái nữa là họ viết những cái bài viết đưa ra so sánh ngang hàng.
spk_2
cái bản chất của hoa sen đối với Hồ Chí Minh, mà thật sự những cái bản chất đó là trong Phật giáo à là đã dùng từ mấy ngàn năm rồi, nếu mà so sánh mà cái thấy mà cái tượng à đồng hoa sen mà bên Inner West Council design proposed á thì giống cái hoa sen mà Hồ Chí Minh đứng trên đó.
spk_1
Với nó có thể là một cái sự tình cờ vì hoa sen ở Việt Nam khá phổ biến khá thông dụng.
spk_1
Nhưng mà nhiều người vẫn thắc mắc là tại sao Hoa Sen lại bị phản đối bởi vì theo diễn giải của trên Vietnamese refugee Memorial đó, họ giải thích rằng là hoa sen tượng trưng cho cái sự thuần khiết, kiên cường và lạc quan, khả năng vươn lên từ bùn lầy để nở rộ ra vẻ đẹp và thể hiện sức mạnh của người Việt Nam trong việc vượt qua nghịch cảnh thì nghe rất giống những cái phẩm chất của những cái người tị nạn họ đã mất hết, họ bỏ hết, họ đi lên
spk_1
từ nghịch cảnh và họ đã xây dựng nên cái cộng đồng Việt Nam và xây dựng nhiều thế hệ sau sau này tạo nên một cái sự tự hào cho người Việt Nam ở nước ngoài, thì quay lại như những gì chị giải thích như chị tìm kiếm thì thấy là hoa sen ở Việt Nam được sử dụng để mà ca ngợi, tô vẽ, trang trí cho hình ảnh của ông Hồ Chí Minh, mà cái đó có thể là một sự tình cờ thì ngoài ra còn gì khác nữa để cho nhóm chị và các đồng sự tiến hành chiến dịch thỉnh Nguyễn Thư, phản đối hình tượng hoa sen này khi nó được dùng để biểu tượng cho người tị nạn Việt Nam.
spk_2
Cám ơn chị Mai Hoa. Tiếng Anh nó kêu là The devil is in the detail, tức là nhìn bề ngoài thì rất là đơn giản nhưng mà mình hiểu kỹ á. Thì như vậy nè ờ
spk_2
bản thân tôi là người tị nạn, và khi mà thấy cái hình Hồ Chí Minh mà đứng trên cái hoa sen là là gây lại một cái sự mất mát đau thương của một nước Việt Nam cộng hòa, một nước tự do, cho nên không những là hoa sen không nhưng mà một cái hình một cái cái tượng đi cùng với một hoa sen. Cho nên thật sự mà nói khi mà tôi thấy cái hình hoa sen đồng của Inner West dựng lên á, thì tôi nghĩ là nếu mà đặt cái tượng Hồ Chí Minh lên đó
spk_2
thì giống những cái mà tôi đã thấy trên mạng mà từ trong nước đưa ra, mà từ trong nước hàng năm tổ chức. Mà tôi nghĩ là cái việc cái timing nữa, tức là cái thời điểm nữa, tức là hội đồng In the West họ đề xướng là họ xây dựng trong tháng 4 mà người Việt tự do, tị nạn ở nước ngoài đều biết. 30 tháng 4 là cái ngày rất là đau thương, sự mất mát đau thương rất là lớn.
spk_2
cả trăm ngàn, cả triệu người bỏ nước ra đi, bị mất mát nữa. Bà ngoại Julie đã mất trên biển, cho nên nó gợi lại cái sự đó, cho nên nó không phải đơn giản là cái hoa sen không, nhưng mà cái gì mà nó đi cùng với lại cái hoa sen và những cái câu mà họ nói để mà dẫn giải trên cái sự mà họ muốn đưa cái hoa sen, đó là một trong những lý do chính.
spk_1
Dạ, đó là lý do chính của chị và nhóm những cái người khởi xướng cái thỉnh nguyện thư khi thấy Hoa Sen là liên hệ tới làng Sen, hoặc là liên hệ tới Hồ Chí Minh, Hồ Chí Minh đứng trên đài Sen, thế nhưng mà còn à những cái người đi trước, những cái người thật sự tị nạn, những cái người thuyền nhân, họ phải rời Việt Nam sau năm 1975 đó, thì khi mà vận động với chiến dịch này đó, thì chị cảm thấy phản ứng của họ như thế nào?
spk_1
ờ họ có ủng hộ cái chiến dịch của chị và các bạn làm hay không?
spk_2
Cảm ơn chị Mã Hoa. Đúng rồi có chứ, Julie đã từng phỏng vấn cho dự án của mình cho nên Julie có tham khảo các cô các chị đó để mà hỏi thử coi mình có nghĩ đúng không, không những vậy Julie cũng đã liên hoan tới các cô các chị khác à mà Julie đã biết trong c
spk_2
cộng đồng, những người đã từng đi vượt biên và trong gia đình mất mát hoặc là trong gia đình vượt biên, tức là Julie ờ tham khảo một số người ờ từ các thế hệ khía cạnh khác nhau, trong đó có người ờ việc tị nạn bỏ nước ra đi mà vượt biển khơi hoặc là đi đường bộ.
spk_1
Thì họ nói gì về cái hoa sen này mà biểu tượng cho cái người tị nạn thưa chị?
spk_2
Thì họ nói là nhìn nó là sao mà giống bên cộng sản quá, nhìn tới thấy hoa sen là họ rất sợ vì họ nghĩ đến Hồ Chí Minh. Dạ, đó là một trong những câu mà họ nói.
spk_1
Dạ, ờ hôm trước một cái phỏng vấn giáo sư Tường Phan, bà làm chuyên ngành về tâm lý cộng đồng thì bà có một cái bài nghiên cứu về tâm lý của những người việc tị nạn trải qua những cái trauma đó, chấn động trong cái đời sống của họ đó, bà lý giải vì sao khi mà người Việt nhìn thấy chẳng hạn như nón
spk_1
cối nè ha, cờ đỏ nè ha, thì là họ có một cái phản ứng bởi vì nó khơi gợi lên dấu ấn đau thương, khổ nạn mà họ đã trải qua trong quá khứ, tức là tất cả những cái buồn đau của họ lập tức nó sống lại, những cái đó tưởng rằng đã đã qua đi mà thực sự không qua nó là những cái vết thương không bao giờ lành. Thì à khi mà chị giải thích về những cái hoa sen này theo cái cách nhìn của những cái người ờ lớn tuổi đã đi qua những cái à
spk_1
biến cố trong đời sống của họ về Hoa Sen khiến họ liên hệ tới Hồ Chí Minh và cái nhà cầm quyền Việt Nam Cộng sản mà họ đã bỏ ra đi.
spk_1
Quay lại cái câu chuyện thưa chị, trong quá trình vận động á chị và nhóm thỉnh Nguyễn Thư đó, đánh giá thế nào về sự tham vấn của Inner West cũng như là Madrid View đối với cộng đồng người Việt ở địa phương cũng như là với những cái người Việt tị nạn theo những gì họ nói á là tượng đài này á là cho người Việt tị nạn, họ định nghĩa thế nào là tị nạn, tị nạn ai, tị nạn cái gì.
spk_1
Và chị có biết rằng là ai là cái người đề xuất ra cái ý tưởng dùng cái hoa sen này làm biểu tượng cho người tị nạn không thưa chị?
spk_2
Dạ vâng, ờ trong cái nhóm người đầu tiên cho sẵn đây cho Julie xin giới thiệu cô Kim Ngọc, Mai Huyên, Thảo Lê, cô anh Nguyễn Austin và Julie thay phiên nhau để mà tìm hiểu tham khảo và research thì Mai Huyên là người đã lên trang của Inner West Council tìm thấy những cái mà có liên quan đến những cái buổi họp mà họ làm để mà đi đến một cái quyết định này.
spk_2
Thì thật sự mà nói á thì họ bắt đầu từ tháng 9 năm qua họ có nói là muốn tham vấn với cộng đồng nhưng mà không có gì xảy ra hết. Trong cái đó nói là resolve nhưng mà không biết resolve cái gì cho sẵn đây chú Liên muốn nói là ultation nó khác với lại feedback
spk_2
Thì lúc đó là trong cái council hình như có bốn.
spk_2
5 người làm việc trong council quyết định trong đó có một mà người artist này theo mình thấy cái tên nó không phải là tên của người Việt Nam. Cái thứ gì là đến khi mà tháng 2 mà Julie thấy trang feedback thì feedback nó khác với phải không? Feedback
spk_1
là phản hồi từ cộng đồng về cái biểu tượng đó.
spk_2
Đúng rồi, tức là họ đã quyết định rồi. à thực sự cái phản hồi đó nó xảy ra lúc tháng 2 mà nếu mà mình nhớ lại tháng 2.
spk_2
là lúc chuẩn bị ăn Tết, phải không? Có thể là gia đình cũng đi du lịch cho nên nó nằm trong cái một thời điểm là không thuận tiện cho cộng đồng người Việt mình.
spk_1
ờ Tức có nghĩa rằng là khi mà đưa ra phản hồi vào thời điểm mà gần như là không có tạo được cái sự chú ý để có được những phản hồi một cách đầy đủ nhất.
spk_2
Dạ rồi còn một cái cho Julie xin nói tiếp á là Julie phải cần nói cái này có một số người Việt trong cộng đồng mình cũng có
spk_2
trong cái ngày là họ kêu là face to face, tức là vào ngày 10 tháng 2 hay gì đó. Nhưng mà thật sự mà nói tôi đã có nói chuyện với vài người và tôi được biết đó là những người đó trước khi đến không biết tượng đồng hoa sen đó đã quyết định rồi, cho nên nhiều người rất là à cái bằng disappointed đó, nhiều người nói là cái chuyện nó đã xảy ra rồi mình còn làm gì được nữa. Thì như chị biết người Việt mình rất là polite
spk_2
không có muốn conversion mà tôi đã thấy trong video có cái buổi mà mời lại để mà phản hồi đó, nó không có organize rõ ràng mà cũng không có agenda rõ ràng cho nên mọi người đó thực sự mà nói á, cái cái council đối với tôi thấy á giống như là một cái là tick the box exercise, còn tội nghiệp cho những người đã đi dự trong ngày đó tôi không trách họ vì họ cũng không biết là cái buổi đó họ đến để làm gì, mà khi họ đến là họ thấy những việc đã xảy ra.
spk_2
hết rồi. Tôi biết là có người cũng có nói là ủa có tham khảo ý kiến của cộng đồng chưa có nói ờ trễ quá rồi không làm được. Tôi biết có một cô Chi là một cô mà tôi đã phỏng vấn cho cái dự án của tôi, cô cũng lên tiếng là cô rất là khéo, cô nói lịch sự là nếu mà cho người tị nạn Việt Nam thì nên có một cái artist hiểu cái câu chờ và những cái của người tị nạn Việt Nam.
spk_1
Dạ, như hồi nãy chị nói rằng là trong cái tức là cái biên bản cuộc họp á, đúng không? Thì là có một người nghệ sĩ, bốn năm người thì có một người nghệ sĩ gọi là họa sĩ đi ha, thì là đã tán thành cái đề xuất dùng hoa sen, không có nghĩa rằng ông là người đề xuất ra, đúng không ạ? Tức là ông giờ có nhiều cái bản
spk_1
đề án đưa ra và ông quyết định ông tán thành cái cái đó thì vẫn chưa biết cái đề án Hoa Sen này là từ ai đưa ra, cái người đưa ra đó có phải là người tị nạn hay không, đúng không ạ? Và trước khi tán thành cũng đã không đưa ra rộng rãi và có thời gian đủ để cho những người việc tị nạn thực sự đồng ý với cái biểu tượng mà chọn để đại diện cho họ. Theo như những gì trình bày á thì cái công trình này á, nó nhạy cảm về văn hóa.
spk_1
Lại một công trình công cộng nữa, như Hoa biết á là nó được dựng ngay ở trên đường, là một con đường chính rất là lớn, tấp nập ờ với những cái gì mà chị nói đó thì phản hồi từ Inner West Counc như thế nào, như nãy chị cũng cho biết rằng là họ sẽ dựng lên vào tháng 4 năm nay, một cái thời điểm rất rất nhạy cảm với cộng đồng người Việt tự do New South Wales và người Việt khắp nơi tị nạn đã rời nước ra đi sau năm 1975.
spk_1
Thì phản hồi của cái counc về những feedback sau này đó, họ có nói gì không thưa chị?
spk_2
ờ coi như là cái lá thư phản hồi tôi cùng viết chung với lại cô Tiến sĩ anh Nguyễn á, thì thực sự họ không trả lời cho đến khi mà 27 đến tháng 3 này á thì mới nhận được một email rất là generic và nói là họ đã quyết định rồi là họ phải làm trong cái tháng 4 này thì như
spk_1
vậy họ đã quyết định rồi và họ vẫn sẽ tiếp tục làm trong tháng 4 này dẫn cái tượng hoa sen lên rồi không sửa.
spk_2
Thì tức là họ chỉ thay đổi theo những cái lời nào mà có một vài người nói là nên cao hơn một tí, tại vì thật sự cái cái cái lạ cái hoa đó họ lúc đầu họ làm thì có 1,2m thôi với lại nói là nằm ngay cái đường chính đó nhiều người lại rồi ngồi rồi đạp rồi phá cho nên xây một cái gì đó để mà bao chung quanh bảo vệ nó chẳng hạn. Tức là những cái chi tiết rất là nhỏ không
spk_1
có tức là xây cao lên thêm.
spk_1
à và có hàng rào bảo vệ, vậy thôi, không gì thêm nữa thì Dạ, thưa chị, theo chị thì liệu điều gì xảy ra và ảnh hưởng nào lên cộng đồng nếu như cái tượng đài hoa sen này được dựng.
spk_2
Xin nói trước tiên á, nếu mà chuyện đó xảy ra là rất là buồn, coi như người Việt.
spk_2
trong cộng đồng mình rất là buồn. Chúng tôi biết và rõ ràng tại sao. Thì khi mà chúng tôi nhận được cái thư quyết định West Council á hình như là thứ 5, thứ 6, 27 tháng 3 thì chúng tôi làm việc qua đêm tối thứ 7 nguyên một ngày chủ nhật để mà viết một cái petition. Thì khi mà petition nó gửi ra chủ nhật mà xin nhắc lại là thời gian đó đó là mọi người đều chuẩn bị cái Easter break, tức là Easter mà còn có long weekend nữa.
spk_2
Nhưng mà trong hai ngày đầu là có mấy trăm người ký rồi, sau dưới hai tuần là đã lên tới cả ngàn chữ ký, mà trong khi đó các cô, các bác, các chú mà không rành về trên mạng á thì xin Thảo Lê in ra giấy để mà ký thì vừa ký digital à mà vừa ký xin giấy nữa. à một cái nữa làm tôi rất là mừng là Thảo Lê có chia sẻ là trong cộng đồng có người ý này ý kia.
spk_2
Nhưng mà những người đó đã đồng tâm cùng nhau ký cái petition đó, tức là United, tức là bỏ những cá nhân riêng của mình ra để mà ký những thỉnh nguyện này mà mọi người còn muốn thảo Lê là ô kê làm cách nào nữa, có cần đi biểu tình hay gì hay không. Tức là trong cộng đồng mình hiện giờ rất là hồi hợp nếu mà cái hoa đó được dựng lên tại
spk_1
Mickville. T sao họ hồi hợp thì khi cái
spk_2
Tức là ờ một trong những thư mà Mai Huyên có viết lên General Manager cũng như là những counselor của Inner West thì Mai Huyên có liệt ra hết những cái gì mà Inner West Council đã không đạt được. Cái thứ nhất là coi như là họ không tìm hiểu kỹ về cái văn hóa và những của cộng đồng người Việt tị nạn của mình, chẳng những văn hóa không mà về political risk.
spk_2
ờ thì họ đã không làm được điều đó.
spk_1
Cái thứ hai nguy cơ tiềm ẩn về quan điểm chính trị đúng không? Đúng rồi, đúng
spk_2
rồi. Cái thứ hai á là họ không thăm vấn theo đúng ý nghĩa của cái chữ tham vấn đó, tại sao tham vấn hoặc là phản hồi cũng vậy cái cái địa điểm
spk_2
Thời gian mà họ chọn không thích hợp ờ thí dụ như lúc mà tháng 2 là mình chuẩn bị Tết, còn cái kế tiếp nữa là accountability à khi mà họ làm cái gì tức là họ không trả lời cái câu hỏi từ cộng đồng. Đó là những cái ý chính mà Hùng Mai Uyên đã viết lên.
spk_2
In West Council, tại sao không dùng những người vừa có tiếng Việt về tiếng Anh nè, à mình có di sản của mình, của người ờ ờ với lại cái chiếc cơ vàng ba sọc đỏ chẳng hạn.
spk_1
Một câu hỏi thêm về chị, điều gì khiến chị dấn thân vào những chuyện này thưa chị?
spk_2
ờ Chị Mai Hoa thì như tôi đã nói từ lúc đầu là tôi đã đi vượt biên lúc còn nhỏ, khi mà tôi và một cô em gái đến trại tị nạn lúc đó dưới 16 tuổi mất, bà ngoại của tôi mất trên biển thì khi mà mình tới thực sự tôi là người tị nạn Việt Nam mà mình đã trải qua cái đó rồi mà mình
spk_2
Mình muốn true telling, coi như cái cái di sản lịch sử ờ của người Việt ờ yêu tự do, mất nước từ 30 tháng 4 năm 1975. Tôi chỉ muốn mình thực sự mình là công dân Úc rồi, nhưng mà mình muốn cái truth telling giữ những cái chuyện lịch sử có thật đã trải qua những cái giai đoạn lịch sử xảy ra ở trên nước Việt Nam.
spk_2
Mà những cái chuyện đó đã đẩy đến những người chúng tôi thực sự bỏ nước ra đi. Cái thứ nhất, cái thứ 2 là mình phải giữ truth telling để mà con cháu của mình sau này hiểu.
spk_1
Cái à cái sự thật lịch sử cũng như là những cái gì đã xảy ra trong cái quá khứ rất cần phải được nhìn nhận theo đúng như nó không có thể nào mà nhìn theo một cách khác được. Dạ, thưa chị quay lại với chiến dịch thỉnh Nguyễn Thư, nhóm của chị có đề xuất cụ thể về một cái biểu tượng thay thế nào không ạ để có thể thực sự lột tả được cái cảm xúc thật sự của những cái người tị nạn.
spk_1
ở Úc nói riêng và cũng như là ở những người tị nạn, người Việt tị nạn kinh khắc thế giới thưa chị.
spk_2
Cảm ơn Mai, chị Mai Hoa, đúng rồi đó, thực sự mà nói khi mà bước đầu vào cái công cuộc này á, có nhiều người Việt tị nạn, người yêu tự do toàn thế giới đã viết message ủng hộ ờ support nhóm của chúng tôi thì chúng tôi đã có một nhóm tham khảo rồi, tức là cái cái
spk_2
nhóm ờ đại diện này mình làm việc với cộng đồng để mà đưa ra một tượng đài và một cái à sculpture mới hoặc là một cái painting gì đó, một cái artistic nào mới để mà đúng nghĩa đại diện đài tưởng niệm người tị nạn Việt Nam. Tức là chúng tôi muốn là cái bước kế tiếp là làm việc chung với nhóm tham khảo và mọi người trong cộng đồng và làm chung với lại
spk_2
ờ bên Inner West nữa tại vì chúng tôi hiểu là họ không phải là người Việt Nam, chúng tôi muốn có cơ hội làm việc với họ để mà hướng dẫn họ những cái cái bằng politically với lại culturally của người Việt tị nạn mình và người Việt ở hải ngoại và
spk_1
những vấn đề tế nhị về chính trị với lại quan điểm và một thông điệp ngắn gọn gửi cho in the West Council của nhóm chị là là gì thưa chị?
spk_2
In the West Council ngồi làm việc với chúng tôi, chúng tôi đã có một nhóm người tham khảo đại diện mọi ờ tầng lớp, mọi người trong cộng đồng để mà làm việc giúp cho In the West. ờ chúng tôi we be on your side ờ làm việc chung để mà hướng dẫn.
spk_2
những cái đó với lại cũng muốn nghe những cái khó khăn nào mà họ có thể là họ đã trải ra hoặc là sẽ trải ra nếu mà họ thay đổi cái dự định của họ. Chúng tôi cũng ngồi xuống muốn nghe. In West có thể giúp chúng tôi tôn trọng vinh danh cộng đồng tị nạn Việt Nam qua một giải pháp khác.
spk_1
Dạ, vâng, thưa cám ơn chị Julie rất là nhiều cho cái buổi trò chuyện ngày hôm nay thưa chị, và chúng tôi cũng đã liên lạc với In the West Council và khi mà chúng tôi nhận được câu trả lời thì chúng tôi sẽ tiếp tục đưa câu chuyện này tới quý vị, thưa quý vị. Vâng, thưa cám ơn chị rất là nhiều.
spk_0
Like, share, comment, hãy đồng hành cùng SBS tiếng Việt trên Facebook.
