Mỹ chính thức rút tên khỏi TPP

Ông Trump đã rất gay gắt chê bai bản thỏa thuận đối tác này trong thời gian vận động tranh cử, gọi nó là một bản thảo thuận tồi tệ đối với người lao động Mỹ.

Donald Trump đã ký sắc lệnh thượng thẫm chính thức rút tên Hoa Kỳ ra khỏi Hiệp Định Đối tác xuyên Thái Bình DươngTPP.

Sắc lệnh này đã xóa bỏ mọi nỗ lực đã được bỏ ra liên tục trong suốt gần một thập niên để dàn xếp những vướng mắc giữa các chính sách kinh tế khác nhau của 12 nước thành viên.

Tại buổi lễ diễn ra ở Phòng Bầu Dục, Chánh Văn phòng Tòa Bạch Ốc  Reince Priebus [RYnts PREE-bus] đã đưa xấp văn bản cho ông Trump và đây là lời hai người nói với nhau.

"Tốt rồi, chúng ta sẽ ký ba biên bản ngay bây giờ. Cái đầu tiên là rút tên Hiệp Chủng Quốc ra khỏi Hiệp Định Đối tác xuyên Thái Bình Dương."

Và Trump nói:

"Mọi người có biết điều này có ý nghĩa gì không? Chúng ta đã nói về nó từ bấy lâu nay, rất cảm ơn và bây giờ điều tuyệt vời cho người lao động Mỹ là thứ mà chúng ta vừa làm."

Ông Trump cũng đã ký một sắc lệnh ngưng thuê mướn người ở tầm liên bang tuy nhiên phía quân sự thì vẫn chưa đụng tới.

Ông cũng cắt tài trợ cho những tổ chức phi chính phủ nào tổ chức thực hiện phá thai ở nước ngoài.

Tuy nhiên có lẽ TPP là vấn đề quan trọng nhất mà ông ký bãi bỏ ngay trong ngày làm việc đầu tiên của ông trong tư cách là Tổng thống Mỹ.

Trước khi ký thì ông Trump nói với các lãnh đạo doanh nghiệp xí nghiệp Mỹ rằng ông thích những thương vụ sòng phẳng chứ không thích tự do mậu dịch.

"Anh muốn bán hàng vào Trugn Quốc và những nước khác thì không dễ chút nào, trong một số trường hợp gần như là không thể. Họ không nhập hàng của anh, họ đánh thuế thật cao, và tôi không xem những thứ đó là tự do mậu dịch, những gì tôi muốn là buôn bán sòng phẳng."

Thỏa thuận TPP đã được ký văn bản ghi nhớ nhưng vẫn chưa trở thành văn bản luật tại một số nước như Malaysia, Vietnam, Singapore, Brunei, Canada, Mexico, Chile, Peru, Úc và New Zealand.

Nhóm 12 nước này hiện nay nắm giữ 40% giao dịch thương mại thế giới với tổng dân số khoảng 800 triệu người.

Bản thỏa thuận nhắm tới việc thắt chặt mối quan hệ kinh tế giữa các nước này, tháo bỏ thuế quan và nâng đỡ mậu dịch để thúc đẩy phát triển.

Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Sean Spicer nói bản thỏa thuận này không đáp ứng đúng với sự quan tâm cũng như lợi ích của nước Mỹ.

"Như ngài Tổng thống đã nói rất nhiều lần rằng cái kiểu thỏa thuận đa quốc gia này không phải là mối quan tâm của chúng ta và Tổng thống đã nhanh chóng hướng tới những chính sách thương mại cao cấp có thể làm gia tăng khả năng cạnh tranh cho người lao động và nhà sản xuất Mỹ. Hành động  tối thương này mở đầu cho một thời đại mới về chính sách thương mại ở Mỹ  mà trong đó nội các Trump sẽ theo đuổi những cơ hội làm ăn song phương với các đồng minh trên toàn cầu."

Các quốc gia TPP chưa biết phải làm thế nào với cái tin rút lui ra khỏi TPP của Mỹ.

Trước đó, Chánh Văn phòng Nội các Nhật Yoshihide Suga nói Nhật hy vọng rằng sẽ giải thích tầm quan trọng của việc vẫn nằm trong thỏa thuận như là cơ sở cho sự phát triển và ổn định.

"Chúng tôi có một thảo thuận với 12 nước bao gồm Hoa Kỳ. Dựa trên những cơ sở thực tế thì trước tiên hết chúng tôi mong muốn thúc đẩy sự thông hiểu lẫn nhau và tầm quan trọng của nó với hoa Kỳ. Chúng tôi muốn tận dụng mọi cơ hội để khẩn thiết kêu gọi và tìm kiếm sự thông suốt về các dữ liệu thực tế của TPP về ý nghãi đặc biệt của nó với Hoa Kỳ."

Đáp lại quyết định của ông Trump, Tổng thống Mexico Enrique Pena Nieto nói Mexico sẽ ngay lập tức tìm kiếm những thỏa thuận song phương với các nước trong TPP.

"Với thương mại chúng tôi xác nhận lại một lần nữa rằng chúng  tôi là một quốc gia mở hướng tới một thế giới mà trong đó cung cấp một thị trường gió trị cao về buôn bán sản phẩm và dịch vụ cho những nước tham gia. Với những khó khăn hiển hiện trước mắt trong việc cụ thể hóa TPP thì Mexico sẽ ngay lập tức bắt đầu những cuộc đối thoại mà có thể đưa đến những thỏa thuận mới, những thỏa thuận thương mại song phương với những nước tham gia vào khối mậu dịch này."

Việc TPP trục trặc là nỗi buồn của nước này thì là niềm vui của nước khác.

Có những chỉ trích cho rằng động cơ của thỏa thuận là trực tiếp nhắm vào Trung Quốc.

Một số khác thì lo ngại rằng những hợp đồng thương mại lớn chỉ làm lợi cho các tập đoàn giàu có trên mồ hôi của người lao động và gánh nặng của môi trường.

Để có hiệu lực thì thỏa thuận cần phải được thông qua tại ít nhất là sáu các nước thành viên trước tháng Hai 2018 và phải chiếm tối thiểu 85% giá trị thương mại xuất ra của cả nhóm.

Mà để đạt được điều này thì cần phải có cả hai nước nhật và Mỹ nằm trong nhóm và ký thông qua.

Thế nhưng giờ chính quyền Trump cho thấy Quốc Hội Mỹ trước sau gì cũng sẽ bác bỏ cho dù họ có bỏ phiếu hay không.