Tình trạng bất định đã xảy ra, trong số các nhà lãnh đạo Âu châu và trên thị trường tài chính, một khi Thủ tướng Thổ nhỉ Kỳ Ahmet Davutoglu từ chức.
Ông cho biết sẽ từ bỏ chức vụ, trong một phiên họp bất thường của đảng đương quyền AK vào cuối tháng nầy, trong lúc các nhà phân tích quan ngại việc nẩy sẽ khiến cho Thổ sẽ chuyển sang chế độ độc đoán hơn.
Đã có những tin tức đồn đoán âm ỉ nay đã được tiết lộ, qua vụ tranh chấp quyền hành giữa Thủ tướng và Tổng thống, vốn diễn ra đằng sau hậu trường sân khấu chính trị, thế nhưng chuyện nầy nay chẳng còn gì để che giấu nữa.
Thủ tướng Ahmet Davotoglu đã triệu tập phiên họp khẩn cấp của đảng đương quyền, và loan báo ông sẽ từ chức.
"Tôi sẽ không ra ứng cử trong hoàn cảnh hiện tại, đại hội đảng nên được tổ chức trong đoàn kết và liên đới".
"Không nên có bất cứ tranh luận nào, bởi vì niềm tin vào đảng AK hiện nay là sự tin tưởng vào đất nước Thổ nhỉ Kỳ và cũng là niềm tin vào một thế giới mới".
Các nhà phân tích nói rằng, việc từ chức của Thủ tướng dọn đường cho Tổng thống Recep Tayyio Erdogan, nhằm theo đuổi việc nắm chặt quyền hành hơn nữa.
Được biết Thủ tướng đã được Tổng thống chọn lựa, với nhiều người tin rằng ông nầy được chọn, chỉ vì ông không được xem là mối đe dọa cho vị Tổng thống.
Tuy nhiên, sau việc Thủ tướng chỉ trích các âm mưu của Tổng thống, nhằm nới rộng quyền hành theo Hiến Pháp, cũng như những bất đồng công khai về các chính sách liên quan đến quan hệ với Âu châu và việc đối xử những người chỉ trích chính phủ, nay Thủ tướng không còn là người được ưa chuộng nữa.
Sự căng thẳng có lẽ chỉ tiềm ẩn, qua việc Thủ tướng chọn lựa kỹ càng các lời lẽ khi tuyên bố.
"Kỷ nguyên nầy là thời kỳ của một Tổng thống mạnh mẽ và một Thủ tướng cũng không kém, như Tổng thống của chúng ta đã bày tỏ trong bài diễn văn của cuộc họp khẩn cấp mới nhất".
"Tôi tìm cách theo đúng nguyên tắc nầy mà Tổng thống đã nói, vào lãnh vực thực hành".
"Vào ngày đó Tổng thống nói rằng, ông không muốn một vị Thủ tướng lâm thời, đó là một con đường đúng đắn và là một lời khuyên chí lý".
"Tôi đã nhận trách nhiệm Thủ tướng, làm việc ngày đêm để thực hiện điều đó và quốc gia của chúng ta đã chứng kiến điều đó".
Tuy nhiên, ông đồng ý về việc đoàn kết đảng phái.
"Tôi sẽ duy trì sự trung thành với Tổng thống cho đến hơi thở cuối cùng, không ai nghe bất cứ lời nào của tôi chống lại ông và chuyện đó không bao giờ xảy ra".
"Tôi muốn nhân cơ hội nầy được nói rõ và không muốn chuỵên nầy bị lợi dụng".
"Danh dự của Tổng thống chúng ta, hiện là Tổng thống nước Cộng hòa Thổ nhỉ Kỳ và là một người đồng chí hướng của tôi, chính là niềm vinh dự của tôi".
"Sự vinh dự của gia đình ông cũng là niềm hãnh diện của tôi, và gia đình của ông chẳng khác gì gia đình tôi".
"Không cần biết quí vị là truyền thông hay là người thường, bất cứ là ai chỉ trích Tổng thống là vào tù". Ông Fahrettin Ari, chủ bút của tờ báo Dunya của người Thổ tại Úc.
Lời tuyên bố của ông Davotoglu dấy lên sự xáo trộn trên các thị trường, do các nhà đầu tư hoang mang về tương lai của việc cải tổ kinh tế và bầu không khí chính trị tại đây.
Phát ngôn nhân của Tòa Bạch Ốc, ông Josh Earnest cũng chọn lựa ngôn từ một cách cẩn thận.
"Không ai chối cãi được rằng Thổ nhỉ Kỳ là một đối tác quan trọng và đã đóng góp lớn lao vào nỗ lực rộng rãi để chống lại ISIS".
"Thế nhưng chúng tôi thường nhắc nhở Thổ và các chính quyền của họ, là bảo đảm việc tôn trọng các giá trị dân chủ toàn cầu, vốn đã được qui định trong Hiến Pháp Thổ".
Trong khi đó, người đứng đầu về ngoại giao của Liên Âu, bà Federica Mogherini nói rằng, các diễn biến tại Thổ nhỉ Kỳ hiện được theo dõi thật sát.
"Rõ ràng chúng ta đang theo dõi tình hình diễn biến tại Ankara kể từ tối qua, rõ ràng quả là hơi sớm để xác định nếu có những ý định trong chuyện nầy và ý định đó là gì?".
"Chúng tôi sẽ thảo luận rõ ràng về chuyện nầy trước nhất với nhà cầm quyền Thổ nhỉ Kỳ và xác định rõ ràng hành động nào sẽ thực hiện".
Còn ông Fahrettin Ari, chủ bút của tờ báo Dunya của người Thổ tại Úc nói rằng, mọi việc thay đổi kể từ khi ông Erdogan lên làm Tổng thống, hồi năm 2014.
Ông cho biết, để sống sót tại Thổ đặc biệt là một ký giả, người đó phải cho thấy thuộc phe ủng hộ cho ông Erdogan.
"Ông ta muốn kiểm soát mọi thứ, đơn giản chỉ như vậy, những gì quí vị tuyên bố chống lại ông ta, sẽ vào tù".
"Không cần biết quí vị là truyền thông hay là người thường, bất cứ là ai chỉ trích Tổng thống là vào tù".
Được biết cuộc họp khẩn cấp, để chọn ra một tân lãnh đạo cho đảng, dự trù sẽ diễn ra vào ngày 22 tháng 5.
