Đó là một bộ phim tài liệu đang gây chú ý tại Úc: The Truth About Anxiety do nữ nghệ sĩ hài Celia Pacquola dẫn chuyện.
Xem phim tại đây:
Bộ phim mổ xẻ vấn đề được xem là "stigma" của nước Úc, tức là vẫn bị nhìn một cách tiêu cực.
Ngay cả những người bệnh cũng hoang mang về căn bệnh và bản thân họ.
Celia Pacquola nói: "Tôi luôn tự hỏi liệu có điều gì đó kỳ lạ trong não mình không... Tôi từng mơ ước được hoán đổi với một ai đó chỉ để xem cảm giác trong đầu mình có giống mọi người không".
Câu nói cho thấy sự cô đơn của người bệnh, cho thấy một thực tế là người bệnh luôn cảm thấy mình "khác người".
Tại Úc, hiện nay có hơn 3 triệu người đang sống chung với lo âu.
Mặc dù con số này đang tăng lên, nhưng định kiến xã hội vẫn còn đó.
Celia chia sẻ: "Thông điệp ngầm mà bạn thường nhận được là chẳng ai quan tâm cả".
Chính vì thế, họ chọn cách "diễn" một cuộc đời bình thường trong khi bên trong là một cơn bão.
Những biểu hiện đa dạng
Vậy thực sự chứng lo âu là gì? Trong phim, Giáo sư Jane Fisher đã giải thích: "Chúng ta ai cũng trải qua lo âu mỗi ngày, nhưng nó trở thành vấn đề khi cường độ quá mức và kéo dài, gây cản trở các hoạt động thường nhật".
Giáo sư còn dùng một thuật ngữ chuyên môn là "Ruminating" – tức là sự nhai đi nhai lại, suy diễn quẩn quanh trong đầu. Những người này thường "bi quan hóa mọi thứ, luôn nghĩ rằng điều gì đó thảm khốc sắp xảy ra".
Celia mô tả trải nghiệm của cô một cách chân thực: "Điều khó chịu nhất là bạn không thể trốn thoát khỏi nó, vì đó chính là bạn và bạn ở đó mọi lúc". Cô thừa nhận mình có một "cuộc đối thoại nội tâm đầy tiêu cực, rất lớn, rất nhanh và dai dẳng" về những lỗi lầm mình đã gây ra.
Hơn nữa, bộ phim cũng nhắc nhở rằng lo âu không còn là chuyện của người trưởng thành đi làm bị áp lực nữa, mà đã "trẻ hóa" một cách đáng báo động.
Các cuộc khảo sát gần đây của Mission Australia và Nha Thống kê Úc (ABS) cho thấy khoảng 38.8% người trẻ tuổi từ 16 đến 24 tuổi gặp các vấn đề sức khỏe tâm thần.
Một em học sinh đã nói trong phim: "Nhiều khi em cảm thấy như mình đang chìm xuống, và dù có bao nhiêu người xung quanh, em vẫn thấy mình cô độc". Các em không chỉ lo về điểm số, mà còn lo về sự phán xét trên mạng xã hội 24/7. Áp lực "phải hoàn hảo" như một họng súng vô hình chỉa vào các em mỗi ngày.
Các phương pháp điều trị
Một điểm sáng của phim là cho thấy hy vọng về việc thay đổi bộ não thông qua khả năng "tái cấu trúc thần kinh" (neuroplasticity). Chúng ta có thể thay đổi cách bộ não vận hành để thay đổi cảm xúc.
Celia đã được gởi tới một trung tâm để đo sóng não, và các hình ảnh chụp cắt lớp cho thấy não của Celia chạy nhanh hơn và rối loạn hơn so với những người ko bị lo âu.
Điều đó cho thấy, người bệnh không tự tưởng tượng ra căn bệnh của mình mà nó có thật.
Các chuyên gia giới thiệu rất nhiều cách. Từ việc đơn giản như hít thở, thiền định như cách các công nhân xây dựng ở Úc đang áp dụng, cho đến các phương pháp y khoa như trị liệu bằng trò chuyện và dùng thuốc.
Bác sĩ chuyên khoa tâm thần nhấn mạnh rằng: "Trị liệu tâm lý là lựa chọn đầu tiên vì nó có hiệu quả lâu dài so với việc phải duy trì thuốc liên tục".
Đặc biệt, phim còn nhắc đến một hướng đi mới đầy táo bạo là sử dụng Psilocybin – hay còn gọi là nấm ma thuật. Ngoài ra phim còn giới thiệu liệu pháp "vẽ bản đồ cơ thể" (body mapping). Celia và những người đồng cảnh ngộ đã vẽ ra những cảm xúc mà "từ ngữ khó có thể diễn tả được". Qua đó, cô ấy nhận ra rằng lo âu thực sự kiệt sức và mình không cần phải chịu đựng nó một mình.
Phim The Truth About Anxiety with Celia Pacquola hiện đang được phát miễn phí tại SBS On Demand có phụ đề tiếng Việt.
Xin mời bấm vào biểu tượng audio ở đầu bài để nghe toàn bộ bài giới thiệu phim.
Xem phim tại đây:
Xem thêm:
Cớ sao lại buồn: Lo âu thái quá
