Key Points
- Kyle Vander-Kuyp, wan praod Worimi mo Yuin man, i bin representem Ostrelia long 110 mita hedel long Atlanta 1996 mo Sydney 2000 Olimpik Gem.
- Lydia Williams, wan praod Noongar woman, i bin representem Ostrelia long nasonel futbol tim blong women blong Ostrelia, Matildas blong 2005 kasem 2024.
- Ol Indijenis atlit i save leftemap ol nekis jeneresen long wanem kaen fasin?
- Wanem ia ol jalenj we ol Indijenis pipol long spot i bin fesem?
- Spot i save konektem kalja mo aidentiti blong Indijenis pipol long Ostrelia olsem wanem?
- Wanem stret stori we Indijenis atlit i bin mekem long saed blong spot long Ostrelia?
- From wanem se ol spot we Indijenis pipol i mekem i importan long aidentiti blong Ostrelia?
Blong sam ten yia ia, fulap Fes Nesen atlit i bin kasem top rank blong spot. Pipol olsem atlit blong hedel long Olimpik, Kyle Vander-Kuyp, futbol pleia Lydia Williams, mo atlit blong ronron Cathy Freeman i bin representem kantri blong olgeta mo karem praed blong kalja blong olgeta raon long wol. Stori blong olgeta i talem yumi se spot hemi wan samting we i blong yu wan be tu i blong yumi evriwan – wan samting blong ekspresem yu yu wan, aidentiti mo koneksen.
Ol Indijenis atlit i save leftemap ol nekis jeneresen long wanem kaen fasin?
Blong ol Indjenis pipol blong spot long Ostrelia, olsem Lydia Williams blong futbol mo man blong hedel long Olimpik Kyle Vander-Kuyp, taem we oli bin wajem olgeta we i bin mekem kaen olsem bifo hemi bin helpem oli blong tekem janis blong faenem sakses long spot raon long wol.
“Mi bin lovem spot oltaem, mo tu mi bin lovem futbol mo pleiplei blong kantri blong mi. Be tu hemi bin wan samting we i naes tumas blong representem kalja blong mi mo pipol blong mi, mo blong faenem wan rod we yumi save folem spos yu stap long eni samples mo afta bae drim blong yu bae i kam tru.,” Lydia Williams i talem, wan Noongar woman we hemi bin bon lo saot-wes pat blong Westen Ostrelia. Long taem we hemi bin wan gol kipa long nasonel tim blong Ostrelia, Matildas hem i bin pleiplei wetem olgeta moa longtaem bitim evri narawan.
Karia blong Lydia i bin tekem hem i ko raon long wol, long Olimpik tu taem, Wol Kap long faeftaem, mo Asian Kap long sikistaem.
“Mi tingse long tim we mi bin stap lem wetem ol narafala blong tim, oli kat wan difren kaen histri be wan samting we mifala evri i save akri lem i se mifala i wantem mekem se bae spot ia i stap long wan gudfala fasin afta, bitim taem bifo we mifala i jas stat insaed lem,” Lydia i talemaot.

SYDNEY, AUSTRALIA - JUNE 03: Lydia Williams, gol kipa blong Ostrelia i holem wan presen blong Evonne Goolagong Cawley bifo wan intenasonel frenli gem bitwin long Ostrelia Matildas mo Jaina PR long Accor Stadium long June 03, 2024 long Sidni, Ostrelia. (Photo by Matt King/Getty Images) Credit: Matt King/Getty Images
Wanem ia ol jalenj we ol Indijenis pipol long spot i bin fesem?
Rod blong kasem top rank long spot ia i kat sam jalenj i stap lem. Aidentiti, representem yu yu wan mo ekwaliti i bin jenjem ol rod blong Indijenis atlit ia. Lydia i bin tingting bakagen long saed blong faet long saed blong karem semak mani wetem ol man long futbal mo blong rekognisen blong futbol blong ol woman.
“Long karia blong mi, mifala i bin straek blong askem from semak mani blong ol man. Mifala i bin showem flag blong Aborijinal pipol long Olimpik ia. Mi tingse tim ia i bin wan blong mekem se rod bihaen mifala i moa klia mo letem pipol i stanap stron long saed blong ol samting we oli bilif lem.”
Kyle Vander-Kuyp i bin representem Ostrelia long hedel long Olimpik tutaem, sam Komonwelt Gem mo fulap wol jampionsip.

Kyle Vander-Kuyp i stap long hedel long Sidni 2000 Olimpik.
Taem we hemi wan pikinini we hemi bin pleiplei spot, hemi filim se hemia i bin kivim hem wan samting blong ekspresem hem hem wan mo konektem wetem wan krup.
“Fromse oli bin adoptem mi long taem we mi kat faef wik nomo, wan jalenj we i bin kam festaem hemi from wanem se mami mo dadi blong mi i no semak long mi? Mo from wanem se mi kat skin we kala blem i difren? Feswan jalenj blong mi hemia nao,” Kyle i talemaot.
Kyle i bin traem andastandem moa aidentiti blem, mo famli mo fren blem oli bin suk hem, be litel atletik – wan prokram we oli putum pikinini insaed long spot long trak mo fil – i bin putum hem long wan rod we afta bae hemi save representem Ostrelia.
Sam jalenj ia i stap be tufala atlit – olsem fulap narafala we i bin kam bifo – i bin jenjem ol nogud samting long bensin blong kasem ol gol blem, oli showem se spot i save kam wan tul blong leftemap ol pipol ia.

Kyle Vander-Kuyp wetem mami blem we hemi bin adoptem hem Patricia Vander-Kuyp mo mami blem we hemi bin bonem hem Susan Dawson - Image supplied by Kyle Vander-Kuyp.
Spot i save konektem kalja mo aidentiti blong Indijenis pipol long Ostrelia olsem wanem?
Blong ol Indijenis atlit, spot i bitim wan kompetisen nomo – hemi blong karem kalja blong olgeta i ko. Jenjrum we i kat flag blong Aborijinal mo Tores Stret Aelan pipol lem, mo ol atlit we oli karem kalja mo kastom blem long kraon blong spot, oli showem se spot i save putum yumi evri insaed lem.
Kyle i bin tingting bakagen long taem we hemi bin harem ol wod blong Ostrelian Futbol pleia Maurice Rioli: “Mi save long taem we mi statem skul, mi bin luk pipol olsem Lionel Rose, Evonne Goolagong mo mi bin laki blong luk wan Aborijinal futbol pleia, Maurice Rioli we hemi bin kam long skul blong mi mo sharem storian blem long taem we hemi bin pleiplei futbol be tu hemi bin sharem storian blong Aborijinal histri blem. Hemi bin luk mi insaed long haos blong tija mo hemi bin talem long mi se, Kyle hemi no wan rabis samting sapos yu wan Aborijinal man, hemi wan gudfala samting mo yu nidim yusum hemia long laef blong yu.”
Ol toktok olsem hemia i showem se spot i save kam tugeta wetem kalja mo aidentiti, spot i kivim janis blong lukluk mo blong praed..
Afta hemia, Kyle i bin representem Ostrelia long 1990 Komonwelt Gem long Oklan, Niusilan.
“Mi bin laki enaf blong stap long tim ia wetem Cathy Freeman, taem we mifala tu i tin nomo, Cathy we i kat 16 yia mo mi we mi bin kat 18 yia ia. Mi tingse hemia festaem blong mi blong save aidentiti blong mi – yu save se yu blong Ostrelia mo yu stap werem krin mo gol kala, be tu mi wan Indijenis man long Ostrelia tu, mo mi kat janis blong werem krin mo gol kala ia tu.”
Wanem stret stori we Indijenis atlit i bin mekem long saed blong spot long Ostrelia?
Stori blong Indijenis pipol blong spot hemi bigwan mo hemi kat pawa lem tu. Oli bin leftemap ol pikinini raon long rimot komuniti, mekem faet blong semak mani mo showem se aidentiti mo histri i save stanap long narasaed long ol nasonel kala ia.
Lydia Williams i talemaot se hemi importan tumas blong ol yangfala Fes Nesen gel i save luk ol rol model long futbol: “Naoia i kat ol stron Fes Nesen woman long futbol...ol pikinini i save andanstadem rod blem, fromse naoia oli rol model blem.”
Blong Kyle ia, taem we ol famli mo komuniti i luksave hem – afta hemi bin harem se hemi bin leftemap ol narafala ia – i mekem sua long tingting blem se spot i kat pawa blong jenjem plante samting.
“Yu save se, yu traem mekem wan stret laef mo no mekem olsem wan atlit long evridei long evri wik, be afta bae yu ko long wan rimot komuniti mo luk olgeta long wei, ol anti, apu, bubu, pikinini ia, afta oli talem se mifala i bin luk yu long televisen mo yu bin helpem mifala long laef blong mifala, afta bae yu andastandem se spot i kat pawa tru.”

Kyle Vander-Kuyp i klosap long Uluru – Image supplied by Kyle Vander-Kuyp.
From wanem se ol spot we Indijenis pipol i mekem i importan long aidentiti blong Ostrelia?
Ol Indijenis atlit long Ostrelia i minim se moa bitim sakses blong olgeta wan wan. Oli showem praed long kalja, stap stron long saed blong evri samting long laef mo pulum yumi evriwan i kam tugeta. Taem we oli bin stanap raon long wol, oli bin putum wan mak long saed blong fasin we oli long Ostrelia i luksave olgeta – olsem wan kantri we Fes Nesen pipol i bin mekem ol samting blong mekem kantri moa stron bakagen.
Blong ol smolsmol atletik kompetisen mo blong kompetisen raon long wol, Indijenis atlit i stap bildim kalja blong spot yet, blong mekem se spot i stap olsem wan samting we i kat pawa lem tumas blong yuniti, aidentiti mo blong showem yumi se ol samting blem yumi evriwan i save mekem tu.
Blong Lydia Williams, rod blong hem blong representem kantri mo kalja blem i bin kam antap from ol narafala insaed long tim blem. Oli bin sapotem hem, oli bin wantem save olbaot laef blem long saed blong Fes Nesen histri blem mo fokas blong kipim olgeta long wan krup we oli klad mo oli leftemap ol difren kaen samting blong olgeta.
“Blong mi wan, hemi importan tumas blong representem kantri blong mi wetem kalja blong mi tu. Atingse long taem we mifala i werem kres blong kantri ia, i kat flag blong Ostrelia mo ol nara samting lem, be tu, hemi blong wan tim we i kat fulap kalja insaed lem. Long jenjrum blong mifala, mifala i kat Aborijinal mo Tores Stret Aelan flag i stap. Hemi wan tim we i mekem se yumi kat praed mo mekem se yumi evriwan i pat blem. Hemi bin naes tumas blong representem tufala ia,” Lydia i talem.
From futbol raon long wol mo blong mekem jenj long laef blong plante pipol, Lydia Williams i wantem lanem moa samting yet, mo hemi wantem jenjem ol samting blong mekem se i moa naes.
“Mi tingse hemi taf tumas se naoia yumi kat ol stron Fes Nesen woman long futbol, ol yangfala pikinini i save luksave olgeta, oli stap rol model blem,” Lydia i talem.
Sabskraeb long o folem Ostrelia Eksplen podkas blong luk moa importan samting mo toksave blong helpem niufala laef blong yu long Ostrelia.






