"Μειώνονται σταδιακά οι ομιλητές των ελληνικών διαλέκτων". Αυτό υποστηρίζει η καθηγήτρια Γλωσσολογίας και διευθύντρια του Εργαστηρίου Νεοελληνικών Διαλέκτων του Τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών, Αγγελικής Ράλλη.
Η κ. Ράλλη, μιλώντας στο Πρόγραμμά μας, αναφέρει ότι οι διάλεκτοι αντιμετωπίζονται με ειρωνεία. "Υπάρχει η φράση που δηλώνει και ασχετοσύνη: 'Αυτός είναι βλάχος δεν μιλά καλά ελληνικά'. Αγνοούν όμως αυτοί που το λένε ότι εάν θέλει κανείς να εντοπίσει την εξέλιξη της ελληνικής γλώσσας για να καταλήξει σε αυτή τη μορφή που έχει σήμερα, θα πρέπει να μελετήσει τις νεοελληνικές διαλέκτους.
Η κ. Ράλλη υποστηρίζει ότι αυτό που αποκαλούμε σήμερα "νεοελληνική" είναι ένα "κατασκεύασμα" του 19ου αιώνα και στηρίζεται σε τρεις γλωσσικές ποικιλίες. Στα πελοποννησιακά, στα επτανησιακά και, εν μέρει, στα κωνσταντινοπολίτικα. "Η ελληνική γλώσσα όμως, από αρχαιοτάτων χρόνων, δεν στηρίχτηκε σε αυτές τις διακλέκτους", συμπληρώνει.
Tο Εργαστήριο Νεοελληνικών Διαλέκτων του Τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών ιδρύθηκε το 2000 και διαθέτει πλούσια εμπειρία στην καταγραφή και μελέτη διαλέκτων. Η μελέτη των νεοελληνικών διαλέκτων αποτελεί ουσιαστικής σημασίας προσπάθεια που στοχεύει στη διάσωση της γλωσσικής ποικιλίας και -μέσω αυτής- στη διαφύλαξη της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Λειτουργεί υπό τη διεύθυνση της Καθηγήτριας Γλωσσολογίας Αγγελικής Ράλλη και πλαισιώνεται από ερευνητική ομάδα, που αποτελείται από γλωσσολόγους μέλη Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού του Πανεπιστημίου Πατρών, μεταδιδάκτορες, υποψήφιους διδάκτορες και μεταπτυχιακούς φοιτητές.
Όπως είπε στο Ελληνικό Πρόγραμμα η κ. Ράλλη: "σήμερα στην Ελλάδα υποβαθμίζεται ή αγνοείται η αξία των γλωσσικών διαλέκτων και ιδιωμάτων".
Η καθηγήτρια Γλωσσολογίας αναφέρθηκε και στις προσπάθειες της ίδιας και της ερευνητικής της ομάδας από τις αρχές της περασμένης δεκαετίας να καταγράψει διαλέκτους σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας αλλά και στο εξωτερικό. Τέλος, η κ. Ράλλη ξεκίνησε μια προσπάθεια καταγραφής της ελληνικής διαλέκτου στον Καναδά.
Η έρευνα που εκπονείται στο Εργαστήριο Νεοελληνικών Διαλέκτων αποτελεί την πρώτη συστηματική προσπάθεια για τη μελέτη και καταγραφή των νεοελληνικών διαλέκτων μέσα από τη δημιουργία μίας οργανωμένης βάσης δεδομένων με διαλεκτικό προφορικό υλικό.
Η εν λόγω έρευνα ακολουθεί τις διεθνείς εξελίξεις στον τομέα της καταγραφής των γλωσσικών συστημάτων υπό εξαφάνιση και χρησιμοποιεί τα σύγχρονα τεχνολογικά μέσα για την επίτευξη αποτελεσμάτων υψηλής ποιότητας.
Το Εργαστήριο Νεοελληνικών Διαλέκτων φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν σύνδεσμο ανάμεσα στην επιστημονική κοινότητα και τις τοπικές κοινωνίες με στόχο να δραστηριοποιήσει τους τοπικούς φορείς και τις τοπικές κοινωνίες για να αναλάβουν ενεργό δράση στη διατήρηση της γλωσσικής και πολιτιστικής τους ιδιαιτερότητας.
