ฤดูหิมะในออสเตรเลียเป็นช่วงเวลาที่หลายครอบครัวพาเด็ก ๆ ไปสัมผัสหิมะ เล่นสกี หรือสโนว์บอร์ดเป็นครั้งแรก แต่ก่อนขึ้นเขา ผู้ปกครองควรรู้อะไรบ้าง ตั้งแต่อายุที่เหมาะสม การเลือกกิจกรรม อุปกรณ์ความปลอดภัย ไปจนถึงวิธีรับมือเมื่อเด็กกลัว หนาว หรือล้มบ่อย อัครวินท์ ณ ลำปาง ครูสอนสกีและสโนว์บอร์ดไทยมีคำแนะนำเพื่อให้ประสบการณ์แรกบนหิมะของเด็ก ๆ ปลอดภัย สนุก และน่าจดจำ
ฟังพอดคาสต์เรื่องอื่นของเอสบีเอสไทยที่นี่
“สิ่งแรกคือ safety เรื่องที่สองคือ fun และเรื่องที่สามคือ learning”
เมื่อเข้าสู่ฤดูหนาว หลายครอบครัวในออสเตรเลียอาจวางแผนพาเด็ก ๆ ไปสัมผัสหิมะ เล่นสกี หรือสโนว์บอร์ดเป็นครั้งแรก แต่สำหรับเด็กที่ยังไม่คุ้นกับความหนาว อุปกรณ์ และสภาพแวดล้อมบนภูเขา ประสบการณ์ครั้งแรกเป็นความสนุกหรืออาจกลายเป็นความกดดันได้
อัครวินท์ ณ ลำปาง หรือ ‘วิน’ ครูสอนสกีและสโนว์บอร์ดชาวไทย ซึ่งทำงานตามฤดูกาลทั้งในญี่ปุ่นและออสเตรเลียแนะนำว่า ผู้ปกครองควรเริ่มจากการทำให้เด็กปลอดภัย สนุก และคุ้นเคยกับหิมะ มากกว่าคาดหวังให้เล่นเป็นเร็ว ๆ
เด็กเริ่มเล่นหิมะได้เมื่อใด
อัครวินท์กล่าวว่า โดยทั่วไปเด็กอายุประมาณ 3 ขวบสามารถเริ่มทำความคุ้นเคยกับสกีได้แล้ว แต่ในวัยนี้ยังไม่ใช่การเรียนอย่างจริงจัง เพราะเด็กยังต้องการการประคับประคองจากผู้ใหญ่ ทั้งด้านร่างกาย กล้ามเนื้อ และการช่วยเหลือตัวเอง
“ประมาณ 3 ขวบ เริ่มให้เขามาหัดไถ มาเล่นสกีได้แล้ว โดยที่เรายังต้องประคับประคองเขาอยู่”
เขาอธิบายว่า จุดเริ่มต้นที่ดีคือการพาเด็กมาคุ้นเคยกับหิมะ อุปกรณ์ และสภาพอากาศ เพื่อให้เด็กเริ่มรู้สึกสนุกกับสภาพแวดล้อมบนภูเขา ก่อนจะพัฒนาไปสู่การเรียนทักษะจริงจังในภายหลัง
สกีหรือสโนว์บอร์ด อะไรเหมาะกับเด็กมือใหม่กว่า
สำหรับคำถามคลาสสิกที่ว่าควรให้เด็กเริ่มจากสกีหรือสโนว์บอร์ด อัครวินท์กล่าวว่าไม่มีคำตอบตายตัว เพราะขึ้นอยู่กับความชอบของเด็กและครอบครัว แต่หากเป้าหมายคือให้เด็กเริ่มต้นอย่างสนุกและเหนื่อยใจน้อยกว่า สกีมักเป็นตัวเลือกที่เหมาะกว่า
“ถ้าต้องการให้เขามาสนุก enjoy ไถเล่น ๆ สกีมักจะเป็นตัวเลือกที่ดีกว่า เพราะความง่ายในการทรงตัว”
เขาอธิบายว่า เด็กที่เริ่มเรียนสกีมักยิ้มได้เร็วกว่าการเริ่มเรียนสโนว์บอร์ด เพราะการทรงตัวทำได้ง่ายกว่า ขณะที่สโนว์บอร์ดต้องใช้การบาลานซ์ในลักษณะที่ขาทั้งสองข้างติดอยู่กับบอร์ด ซึ่งอาจยากสำหรับเด็กเล็กที่ร่างกายยังพัฒนาไม่เต็มที่
อย่างไรก็ตาม หากเด็กมีความชอบชัดเจน หรืออยากเล่นตามพ่อแม่หรือเพื่อน ก็สามารถเริ่มจากสโนว์บอร์ดได้เช่นกัน สิ่งสำคัญคือผู้ปกครองควรถามความต้องการของเด็ก และเลือกกิจกรรมที่ทำให้เด็กอยากมีส่วนร่วม
อุปกรณ์สำคัญ ไม่ใช่แค่เรื่องความอุ่น
อัครวินท์ย้ำว่า อุปกรณ์ป้องกันเป็นเรื่องสำคัญมาก โดยเฉพาะสำหรับเด็ก หมวกกันน็อก ถุงมือ และแว่นตา เป็นสิ่งที่ควรมีทุกครั้งเมื่อทำกิจกรรมบนหิมะ
“หมวกกันน็อกเป็นเรื่องจำเป็น ถ้าเราไม่ได้มีเอง ทุกร้านก็มีให้เช่าอยู่แล้ว ถุงมือก็เป็นสิ่งที่ต้องมี แล้วก็แว่นสำคัญมาก”
เขาอธิบายว่า แว่นช่วยปกป้องสายตาจากแสงแดดและรังสียูวีที่สะท้อนจากหิมะ รวมถึงช่วยให้มองเห็นได้ดีขึ้นในวันที่หิมะตกหรืออากาศเปียก ขณะที่ครีมกันแดดก็ยังจำเป็น แม้ในวันที่ดูเหมือนไม่มีแดดจัด
สำหรับเสื้อผ้า เด็กควรแต่งตัวให้อบอุ่นและเหมาะกับสภาพอากาศ ถุงเท้าควรเป็นถุงเท้ายาว แต่ไม่ควรใส่ซ้อนหลายชั้น เพราะอาจทำให้เท้าร้อน เหงื่อออก และกลายเป็นความเย็นหรือเกิดแผลพุพองได้
ส่วนรองเท้าสกีควรพอดีกับเท้า ไม่หลวมเกินไป เพราะหากรองเท้าใหญ่เกินไป เด็กจะควบคุมสกีและเบรกได้ยากขึ้น สำหรับสโนว์บอร์ด เขาแนะนำให้เพิ่มอุปกรณ์ป้องกัน เช่น สนับข้อมือ อุปกรณ์กันกระแทกบริเวณก้น และแผ่นรองเข่า เพราะผู้เริ่มต้นมีโอกาสล้มบ่อย
พ่อแม่สอนเองได้ แต่ต้องรู้ขอบเขต
อัครวินท์กล่าวว่า หากผู้ปกครองมีพื้นฐาน สามารถเริ่มสอนเด็กเรื่องง่าย ๆ ได้ เช่น การใส่รองเท้า การใส่สกี การถอดอุปกรณ์ หรือการพาเด็กไถบนพื้นที่ราบและทางลาดอ่อน ๆ
แต่หากผู้ปกครองเองต้องการไปเล่น หรืออยากให้เด็กเรียนเป็นขั้นตอนชัดเจน เขาแนะนำให้ส่งเด็กเข้าเรียนกับโรงเรียนสอน เพราะครูฝึกจะสอนจากระดับเริ่มต้นและค่อย ๆ พัฒนาไปตามลำดับ
เมื่อเด็กกลัว หนาว หรือล้มบ่อย เขาแนะนำให้ผู้ปกครองโฟกัสสิ่งที่เด็กทำได้ ไม่ใช่สิ่งที่เด็กยังทำไม่ได้ หากเด็กกลัว อาจจับมือหรือยืนอยู่ด้านหน้าให้เด็กเห็น เพื่อให้รู้สึกมั่นใจ หากเด็กล้มบ่อย ควรพากลับไปยังพื้นที่เรียบหรือลาดน้อยกว่าเดิม แทนที่จะฝืนให้ลงทางที่ยากเกินไป
อย่าไปโฟกัสกับสิ่งที่เขาทำไม่ได้ เราโฟกัสดีกว่าว่าเขาทำมาแล้ว เขา enjoy ทำตรงนี้ซ้ำไป เดี๋ยวเขาจะค่อย ๆ พัฒนาไปเรื่อย ๆ เองอัครวินท์กล่าว
อย่าคาดหวังเกินไป และให้ความสำคัญกับความปลอดภัย
อัครวินท์กล่าวว่า ความผิดพลาดที่ผู้ปกครองมักทำคือการคาดหวังว่าเด็กจะต้องเล่นได้ทันทีเมื่อขึ้นเขา ทั้งที่เด็กแต่ละคนมีความพร้อมไม่เท่ากัน
“ความคาดหวังมันก็ทำร้ายเราได้เหมือนกัน โฟกัสกับให้เขาสนุกดีกว่า”
เขาเตือนว่า ผู้ปกครองไม่ควรเปรียบเทียบลูกกับเด็กคนอื่น หากเด็กไม่สนุกกับการเรียนสกีหรือสโนว์บอร์ดในวันนั้น ก็สามารถเปลี่ยนไปเล่นหิมะหรือกิจกรรมอื่นแทนได้ เพื่อสร้างความทรงจำที่ดีและทำให้เด็กอยากกลับมาบนภูเขาอีกครั้ง
อีกเรื่องที่สำคัญคือการเผื่อเวลา เพราะกิจกรรมบนภูเขามักใช้เวลานานกว่าที่คิด ตั้งแต่การแต่งตัว การเช่าอุปกรณ์ การเดินไปยังจุดเรียน ไปจนถึงการพักของเด็ก ผู้ปกครองจึงควรวางแผนอย่างยืดหยุ่น และมีแผนสำรองหากสภาพอากาศไม่เอื้ออำนวย
สำหรับมารยาทบนลานสกี อัครวินท์ฝากหลักสำคัญคือการควบคุมตัวเองให้ได้ ไม่หยุดกลางลาน มองขึ้นเขาก่อนออกตัว ระวังผู้เล่นที่อยู่ด้านหน้า อ่านป้ายเตือน และเคารพพื้นที่ที่มีเชือกกั้น
สำหรับครอบครัวที่กำลังพาเด็กขึ้นหิมะครั้งแรก อัครวินท์สรุปว่า สิ่งสำคัญที่สุดคือการทำให้เด็กปลอดภัย สนุก และมีความทรงจำที่ดี เพราะหากประสบการณ์แรกบนหิมะเป็นสิ่งที่เด็กจดจำด้วยรอยยิ้ม พวกเขาอาจอยากกลับขึ้นเขาอีกครั้ง และค่อย ๆ พัฒนาทักษะไปตามวัย ความพร้อม และความมั่นใจของตัวเอง
ข้อมูลเพิ่มเติม:
- กฎและมารยาทสำคัญบนลานสกี
- คำแนะนำสำหรับการเล่นสกีอย่างปลอดภัย รวมถึงการเล่นตามระดับความสามารถและการดูแลเด็กบนลาน
- คู่มือสำหรับผู้ไป Mt Buller ครั้งแรก
ติดตามข่าวสารล่าสุดจากเอสบีเอส ไทยได้ที่ เว็บไซต์ เฟซบุ๊ก อินสตาแกรม และ ยูทูบ
