Các nhà tranh đấu cho biết, cảnh sát Nam Dương đã đối xử nặng tay khi bắt giữ những người biểu tình đòi dân chủ tại tỉnh Papua, ở đông bộ Nam Dương.
Có khoảng 2 ngàn người bị tạm giữ, khi họ cử hành lễ kỷ niệm ngày chấm dứt chế độ cai trị của người Hoà Lan.
Đã xảy ra một loạt các vụ bắt bớ có hệ thống trên khắp tỉnh Papua, trong một chiến dịch lớn lao của cảnh sát Nam Dương xảy ra trong hơn một thập niên qua.
Hơn một ngàn người biểu tình, đã bị câu lưu tại thủ phủ Jayapura của tỉnh nầy, và có hàng trăm người khác cũng bị bắt giữ, tại các thành phố khác.
Những người tại Jayapura bị giữ tại một nhà tù lộ thiên ,ở trụ sở cảnh sát trong 8 tiếng đồng hồ trước khi được thả ra.
Chủ tịch của Ủy ban Quốc gia Tây Papua là ông Victor Yeimo nói rằng, những người nầy bị hành hung trong vụ bắt giữ.
"Không có chỗ cho nền dân chủ tại Tây Papua, vì vậy khi mọi người bất ngờ đến nơi tụ tập để chuẩn bị biểu tình, thì cảnh sát bắt giữ họ và đánh đập nhiều người".
"Đây là cuộc biểu tình êm thắm, chúng tôi là những người biểu tình bất bạo động, thế nhưng người Nam Dương đã tra tấn chúng tôi".
Vụ biểu tình nhằm kỷ niệm ngày chấm dứt chế độ cai trị thực dân của Hoà Lan, vào năm 1953 và cuộc viếng thăm vào cuối tuần của Tổng thống Nam Dương, ông Joko Widodo.
Được biết, tỉnh Papua là phần phân nửa phía tây của đảo Tân Ghi nê, từ lâu đã xảy ra những cuộc xung đột lâu dài và thường xuyên nhằm đòi hỏi ly khai, kể từ khi tỉnh nầy được sát nhập vào Nam Dương, sau cuộc trưng cầu dân ý được Liên hiệp quốc hậu thuẩn, vốn bị chỉ trích rất nhiều.
"Họ có quyền hội họp và phản kháng một cách ôn hòa cho một quyền hạn khác của họ, đó là quyền tự quyết". Bà Camella Webb Ganon, thuộc chương trình nghiên cứu về Tây Papua thuộc đại học Sydney.
Ký giả Papua là ông Victor Mambor cho biết, các đòi hỏi để mở cuộc trưng cầu dân ý mới, bị xem là một hành động tự quyết và được xem là một tội phản nghịch.
"Quả là khủng khiếp cho chúng tôi, theo ý tôi, điều nầy chẳng tốt cho Nam Dương nữa".
"Vấn đề không phải là sự thịnh vượng hay phát triển kinh tế, mà đó là vấn đề lịch sử".
Giới truyền thông, gia đình và các nhóm tranh đấu, đều bị cấm đi vào trụ sở cảnh sát, trong lúc có hơn 40 người vẫn còn bị giam giữ.
Bà Camella Webb Ganon, thuộc chương trình nghiên cứu về Tây Papua thuộc đại học Sydney cho rằng, việc bắt giữ những người biểu tình, nêu rõ phương cách nặng tay của nhà cầm quyền Nam Dương.
Bà kêu gọi chính phủ Úc, nên tạo áp lực lên Tổng thống Widodo về vấn đề nầy.
"Tôi ngạc nhiên trước một số đông người bị tạm giữ, chỉ vì họ hành xữ quyền hạn của mình, là hội họp và biểu tình êm thắm".
"Họ có quyền hội họp và phản kháng một cách ôn hòa cho một quyền hạn khác của họ, đó là quyền tự quyết".
Những nhà tranh đấu cho biết, việc bắt giữ không làm họ nãn lòng, thế nhưng hứa hẹn sẽ tiếp tục công khai nói lên các đòi hỏi của họ.
Các nhà lãnh đạo đòi độc lập của Tây Papua, sẽ tham gia với các dân biểu, luật sư và các nhóm nhân quyền từ Anh quốc và vùng Thái bình Dương, nhóm họp tại Luân đôn để đòi hỏi Liên hiệp quốc thông qua một nghị quyết, hầu tổ chức cuộc trưng cầu dân ý về độc lập của vùng đất nầy.
Một phát ngôn nhân của Tòa Đại sứ Nam Dương tại Canberra cho biết, ông không thể xác nhận con số người bị bắt giữ, thế nhưng tin rằng số nầy gần 400 người.
Ông nói thêm rằng, cảnh sát chỉ can thiệp khi người biểu tình vi phạm luật, thế nhưng cũng cho biết nếu các cáo buộc về những vụ đánh đập là có thực, thì chuyện nầy cần được điều tra.
