Trí tuệ nhân tạo đang mở ra những cơ hội chưa từng có cho kinh tế, khoa học và đời sống con người, nhưng cũng làm dấy lên những lo ngại ngày càng lớn về an ninh và khả năng kiểm soát công nghệ. Trước thềm cuộc gặp giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình tại Washington, Mỹ và Trung Quốc được cho là đang thảo luận việc thiết lập một "đường dây nóng" về AI. Trong khi đó, Úc cùng 21 quốc gia kêu gọi tăng cường vai trò giám sát của con người đối với công nghệ đang phát triển với tốc độ chóng mặt này.
Giới chức Mỹ và Trung Quốc đang thảo luận khả năng thiết lập một cơ chế liên lạc khẩn cấp nhằm trao đổi thông tin về các sự cố liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) có thể ảnh hưởng đến an ninh quốc gia.
Đề xuất được đưa ra trước cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Washington trong tuần này, trong bối cảnh AI ngày càng trở thành một nội dung quan trọng trong quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết ông đã có các cuộc trao đổi với Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong tại New York cuối tuần qua. Hai bên đã thảo luận về việc thiết lập một kênh liên lạc thường trực để xử lý các rủi ro liên quan đến AI.
"Chúng tôi muốn mở một đường dây liên lạc, một đường dây xử lý sự cố, để duy trì trao đổi thường xuyên, đặc biệt trong trường hợp xảy ra một sự cố nào đó. Chúng tôi cũng muốn bắt đầu thảo luận về các quy trình nhằm xác định những mối nguy hiểm hàng đầu của AI mà cả hai bên đều đồng thuận.”
“Đó có thể là các tác nhân AI vượt ngoài tầm kiểm soát, các tổ chức phi nhà nước sử dụng AI cho các cuộc tấn công mạng hoặc phát triển vũ khí sinh học," ông Scott Bessent cho biết.
Theo ông Bessent, hai nước cũng đang xem xét các cơ chế đối thoại dài hạn về AI nhằm tăng cường trao đổi thông tin trong lĩnh vực công nghệ đang phát triển nhanh này.
Ông cho rằng việc tăng cường minh bạch giữa hai cường quốc AI hàng đầu thế giới là yếu tố quan trọng để giảm thiểu rủi ro.
Chúng tôi tin rằng cũng như mọi hoạt động xuyên biên giới khác, việc chuyển từ tình trạng thiếu minh bạch sang minh bạch hơn giữa cường quốc AI số một và số hai thế giới là điều vô cùng quan trọng.Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent
Các cuộc thảo luận diễn ra trong bối cảnh AI ngày càng được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực, từ kinh tế, y tế và giáo dục cho đến quốc phòng và an ninh mạng. Một số nhà nghiên cứu và lãnh đạo công nghệ đã cảnh báo về những nguy cơ tiềm ẩn từ các hệ thống AI tiên tiến nếu không có các biện pháp quản lý phù hợp.
Úc tham gia tuyên bố chung về quản trị AI
Trong khi đó, Thủ tướng Anthony Albanese cho biết ông hy vọng sẽ có thêm nhiều quốc gia tham gia một tuyên bố chung kêu gọi tăng cường giám sát của con người đối với AI.
Tuyên bố này đã được Úc và 21 quốc gia khác thông qua bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc tuần này. Văn bản ghi nhận tiềm năng của AI trong việc nâng cao chất lượng cuộc sống, thúc đẩy nghiên cứu khoa học và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, nhưng cũng cảnh báo công nghệ này có thể tạo ra những rủi ro đáng kể đối với an toàn và an ninh nếu không được quản lý phù hợp.
Liên Hiệp Quốc cũng đang thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực AI. Tổng Thư ký António Guterres cho rằng các nỗ lực quản lý ở cấp quốc gia cần được bổ sung bằng các cơ chế phối hợp toàn cầu.
"Hành động ở cấp quốc gia là cần thiết, nhưng sự phối hợp ở cấp độ toàn cầu là điều không thể thiếu," Tổng Thư ký Liên Hiệp Quốc António Guterres nhấn mạnh.
Phát biểu về cuộc gặp sắp tới giữa lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc, ông Albanese cho biết Úc mong muốn các cuộc đối thoại quốc tế về AI tiếp tục được thúc đẩy.
"Chúng tôi hy vọng sẽ có một cuộc gặp tích cực giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập. Các quốc gia đều đang thúc đẩy lợi ích quốc gia của mình, cũng như chúng tôi đang hành động vì lợi ích của người dân Úc.”
“Người dân Úc muốn biết rằng trí tuệ nhân tạo sẽ không kiểm soát chúng ta. Chúng ta cần định hình cách công nghệ này được triển khai, thay vì để trí tuệ nhân tạo định hình cách xã hội của chúng ta vận hành," Thủ tướng Anthony Albanese cho biết.
Ông Albanese cho rằng ngày càng có nhiều quốc gia đồng thuận về sự cần thiết của các biện pháp bảo đảm an toàn cho AI, đồng thời duy trì những lợi ích mà công nghệ này có thể mang lại cho nền kinh tế và xã hội.
Cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập được giới quan sát theo dõi sát sao, trong bối cảnh AI ngày càng trở thành một lĩnh vực vừa mang tính cạnh tranh chiến lược, vừa đòi hỏi hợp tác quốc tế để quản lý các rủi ro có thể ảnh hưởng vượt ra ngoài biên giới của từng quốc gia.
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
