"Tôi coi đất nước này như quê hương thứ hai của mình. Không dễ dàng, nhưng tôi nghĩ đã đến lúc phải rời khỏi đất nước này”, Nancy.
Đó là Nancy, một người giúp việc Philippines ở khu phố Dahieh, nơi đa số người Hồi giáo Shia sinh sống, phía nam Beirut.
Khu phố Dahieh thường được mô tả là thành trì của Hezbollah.
Và Nancy đã làm việc ở đó 23 năm, từ năm 2003 đến năm 2026.
Bà ấy đã chứng kiến tất cả.
Chiến tranh Israel-Hezbollah năm 2006, các cuộc nổi dậy ở Lebanon và Iraq năm 2015 và 2019, cuộc khủng hoảng tài chính của Lebanon kể từ năm 2019, vụ nổ cảng Beirut năm 2020.
Gần đây hơn là cuộc chiến tranh Israel-Hamas năm 2023, tiếp theo là cuộc xâm lược miền nam Lebanon của Israel năm 2024.
Bà ấy hiện đã quyết định trở về Philippines và nói rằng đó là quyết định tốt nhất, vì tình hình chiến tranh ở Trung Đông không còn an toàn nữa.
Nhưng vài giờ sau khi đài SBS nói chuyện với Nancy, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời, giữa Israel và Lebanon.
Cả hai bên - Tổng thống Lebanon Joseph Aoun và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu - đã đồng ý ngừng bắn trong 10 ngày.
Nhóm vũ trang Hezbollah được Iran hậu thuẫn - không tham gia vào các cuộc đàm phán - cho rằng bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn nào, cũng không được cho phép Israel tự do di chuyển trong lãnh thổ Lebanon.
Nhưng ông Netanyahu nói rằng, quân đội Israel sẽ vẫn ở trong "vùng an ninh" sâu 10 kí lô mét ở miền nam Lebanon - một khu vực mà quân đội Israel đã tấn công, kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
Cuộc chiến giữa Mỹ và Israel ở Iran đã lan sang Lebanon vào ngày 2 tháng 3.
Để ủng hộ Tehran, Hezbollah đã nổ súng, điều này đã thúc đẩy Israel tấn công vào nước này, chỉ hơn một năm sau cuộc xung đột lớn cuối cùng.
Israel cho biết, các cuộc tấn công của Hezbollah đã giết chết hai thường dân Israel và 13 binh sĩ Israel thiệt mạng ở Lebanon.
Chính quyền Lebanon báo cáo, hơn 2.100 người thiệt mạng và 1,2 triệu người, đã buộc phải rời bỏ nhà cửa kể từ đó.
Bà Nancy mô tả mối nguy hiểm, khi tác động của máy bay không người lái và các cuộc không kích của Israel, làm rung chuyển khu vực.
"Trong suốt cuộc chiến ở đây, tôi thực sự rất sợ bom siêu âm, đặc biệt là khi máy bay không người lái bay ngang qua đây, 24 giờ một ngày không ngừng nghỉ. Vì vậy, mỗi khi chúng tôi muốn cử người đi làm nhiệm vụ, họ lại cảnh báo chúng tôi, họ không cho chúng tôi ra khỏi nhà”, Nancy.
Bà nói rằng tòa đại sứ Philippines tại Lebanon, đang hỗ trợ việc hồi hương theo nhóm của họ.
Sứ quán đã kêu gọi những người Philippines đang gặp khó khăn, tận dụng Chương trình Hồi hương Tự nguyện, trong khi chương trình vẫn còn hiệu lực.
“Đại sứ quán của chúng tôi cũng rất hợp tác, họ đang giúp đỡ chúng tôi, hỗ trợ cả người nhập cư bất hợp pháp và có giấy tờ hợp pháp. Những người nhập cư bất hợp pháp và hợp pháp cần được hỗ trợ, để làm thủ tục giấy tờ đi lại, ai sẵn lòng đi thì hãy liên lạc với họ”, Nancy.
Nhưng đây sẽ không phải là lần đầu tiên, điều này xảy ra.
Tiến sĩ Paul Tabar là Giáo sư thỉnh giảng, tại Viện Văn hóa và Xã hội thuộc Đại học Tây Sydney.
Ông cũng là cựu giám đốc, Viện Nghiên cứu Di cư tại Đại học Liban-Mỹ ở Beirut.
Theo Tổ chức Di cư Quốc tế IOM, hiện có 128.000 người, đang ở trong các khu tạm trú tập thể ở Lebanon.
Tiến sĩ Paul Tabar nói với SBS rằng về mặt lịch sử, di cư ở Lebanon bắt đầu trong cuộc Nội chiến bùng nổ năm 1975 và tiếp tục, cho đến khi Lebanon trải qua tình trạng bất ổn định theo thời gian.
Ông nói rằng, người lao động di cư chủ yếu được chia thành hai nhóm.
“Một nhóm và nhóm này chủ yếu đến từ Syria, quốc gia Ả Rập láng giềng. Nhóm này chủ yếu làm việc trong lãnh vực nông nghiệp và cả ngành xây dựng ở các thành phố, và ở mức độ thấp hơn, có lẽ là trong lãnh vực nhà hàng của nền kinh tế dịch vụ”, Paul Tabar.
Tiến sĩ Tabar cho biết, nhóm còn lại là một phần của cộng đồng lao động nhập cư rộng lớn hơn - bao gồm cả những người đến từ Sri Lanka, Philippines và các quốc gia Đông Nam Á khác.
Và họ chủ yếu làm công việc nhà.
"Chăm sóc gia đình và giúp đỡ gia đình trong việc dọn dẹp và chăm sóc trẻ em, v.v. Nói cách khác, họ được gọi là người giúp việc nhà, nhưng không phải tất cả đều làm việc trong lãnh vực đó của nền kinh tế, mà một số người trong số họ cũng làm việc trong ngành công nghiệp vệ sinh”, Paul Tabar.
Tiến sĩ Tabar cho biết, nhiều lao động nhập cư bị ràng buộc bởi hệ thống lao động kafala của đất nước - một hệ thống dành cho lao động nhập cư, đã tồn tại hàng thập niên.
"Họ đến bằng visa tạm thời và hơn thế nữa, hộ chiếu của họ bị kiểm soát và, nếu bạn muốn, dưới sự giám sát của gia đình hoặc bên bảo lãnh. Vì vậy, kết quả là họ có thể ở trong tình trạng rất bất ổn ở Lebanon, vì bất cứ lúc nào họ cũng có thể bị trục xuất khỏi đất nước, nếu bên bảo lãnh vì lý do này hay lý do khác, không hài lòng với người đó”, Paul Tabar.
Ông nói rằng, hệ thống này thực sự không công bằng và không thể chấp nhận được.
"Không có thời gian cố định nào, để bạn bắt đầu và kết thúc ngày làm việc, điều đó không hiệu quả. Bạn luôn phải sẵn sàng bất cứ khi nào gia đình cần bạn, và điều đó có thể không giới hạn và thậm chí cả thời gian ăn uống, cũng chiếm mất thời gian bạn cần để ngủ”, Paul Tabar .
Tiến sĩ Tabar tin rằng, có sự bóc lột quá mức.
Ông cho biết, một số người cũng sẽ kiếm được nhiều tiền hơn những người khác.
"Theo tôi hiểu, mức lương dao động từ 150 đô la Mỹ đến 350, hoặc 400 đô la Mỹ mỗi tháng. Những người được trả từ 300 đô la trở lên, thường có trình độ học vấn cao hơn và có một số bằng cấp, liên quan đến việc chăm sóc trẻ em hoặc người già, điều dưỡng họ tại nhà, v.v”, Paul Tabar .
Ông nói thêm rằng không giống như Úc, họ không có bảo hiểm xã hội.
"Họ không được hưởng các quyền, mà một người lao động Lebanon được hưởng và bảo vệ, theo luật lao động ở Lebanon. Vì vậy nếu họ bị thương, sẽ không có bảo hiểm. Nếu họ bị đau yếu, có thể họ không được trả lương. Và quan trọng hơn, họ không có bất kỳ khoản tiền hưu trí nào, họ không thuộc về bất kỳ chương trình bảo hiểm hưu trí nào, áp dụng cho người lao động địa phương và người Lebanon”, Paul Tabar .
Mặc dù đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn mười ngày, tương lai của Lebanon và người lao động nhập cư ở đó vẫn chưa rõ ràng.
Chiến tranh cũng đã làm gián đoạn nguồn thu nhập, mà những người lao động di cư gửi về nhà.
Nancy nói rằng, không phải tất cả lao động nữ Philippines đều muốn về nước, vì họ đang tuyệt vọng tìm cách kiếm sống.
"Không phải tất cả phụ nữ Philippines ở đây đều muốn về nước, bởi vì họ cũng nghĩ đến gia đình mình ở đó. Và họ thích ở lại đây hơn, mặc dù ở đây đang có chiến tranh, họ thích ở lại đây hơn vì họ có gia đình riêng ở đó và họ cần phải nuôi sống gia đình, và gia đình cần phải cho con cái họ đi học. Vì vậy, đó là lý do tại sao một số người trong số họ không muốn về nước”, Nancy.
Tiến sĩ Tabar nói rằng, việc họ quay trở lại cũng rất khó khăn, vì hầu hết họ đều hình thành các mối quan hệ và kết nối xã hội, trong cộng đồng của họ ở Lebanon.
Trưởng ban tị nạn Liên Hiệp Quốc Barham Salih, đã đến thăm các gia đình chạy trốn khỏi phía nam Beirut và hiện đang sống trong các khu nhà tạm bợ.
"Sự kiên cường có giới hạn của nó. Lebanon nổi tiếng về sự kiên cường. Lebanon luôn là một thiên đường, của lòng khoan dung và hiếu khách. Lebanon không đáng phải chịu đựng những chu kỳ chiến tranh và xung đột, lặp đi lặp lại này. Đã đến lúc cần hòa bình. Đã đến lúc cần ổn định”, Barham Salih.
Còn Tổ chức Bác sĩ không biên giới MSF cho biết, các cộng đồng người di cư bị mắc kẹt giữa tác động của chiến tranh và phản ứng nhân đạo, thường loại trừ họ.
Trong khi đó Tổ chức Di cư Quốc tế IOM ước tính rằng, tính đến tháng trước, khoảng 30% - hay 48.000 người, trong số dân số di cư được xác định ở Lebanon - đang phải di dời, hoặc sống ở các khu vực có nguy cơ cao.
Khi các cộng đồng người di cư, tiếp tục đối mặt với những thách thức mang tính hệ thống, vẫn chưa rõ liệu có hồi kết hay không ,khi thỏa thuận ngừng bắn đang treo lơ lửng.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
