Gian lận thẻ là việc sử dụng thông tin thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ hoặc thẻ EFTPOS để mua sắm hoặc rút tiền mà không có sự cho phép của chủ tài khoản.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia, điều này cũng có thể xảy ra “ngay cả khi thẻ của bạn chưa từng rời khỏi ví”.
Nhiều trường hợp gian lận thẻ xảy ra chỉ vì những thói quen rất nhỏ trong sinh hoạt hàng ngày, những điều mà nhiều người không nghĩ là nguy hiểm.
1. Lưu thông tin thẻ trên website và trình duyệt
Một trong những thói quen phổ biến nhất là lưu thông tin thẻ trên các website hoặc trình duyệt để “mua cho nhanh”. Điều này có thể giúp bạn tiết kiệm vài phút mỗi lần thanh toán, nhưng cũng đồng nghĩa với việc dữ liệu thẻ được lưu lại trên nhiều nền tảng khác nhau.
Nếu một trong những tài khoản đó bị xâm nhập, hoặc website bạn từng sử dụng gặp sự cố rò rỉ dữ liệu, thông tin thẻ có thể bị đánh cắp mà bạn không hề hay biết. Theo Trung tâm An ninh Mạng Úc, khi nghi ngờ thông tin cá nhân bị lộ, người dùng nên nhanh chóng liên hệ ngân hàng, đổi mật khẩu và kiểm tra lại toàn bộ giao dịch gần đây.
2. Dùng wifi công cộng để mua hàng hoặc nhấp vào đường link lạ (phishing)
Wifi miễn phí ở quán café, sân bay hay trung tâm thương mại rất tiện, nhưng không phải lúc nào cũng an toàn.
Nếu mạng không được bảo mật, tin tặc có thể đánh cắp dữ liệu bạn nhập, bao gồm cả thông tin thẻ.
Đây là lý do các chuyên gia khuyến nghị:
- tránh nhập thông tin tài chính khi dùng wifi công cộng
- ưu tiên dùng dữ liệu di động hoặc mạng riêng
Tương tự, việc nhấp vào các đường link lạ trong email hoặc tin nhắn tưởng như vô hại, lại là một trong những con đường nhanh nhất để lộ thông tin tài chính. Các trang web giả mạo ngày càng tinh vi, có thể giống hệt website của ngân hàng hoặc cơ quan chính phủ.
Theo Scamwatch, người dùng nên tập thói quen “dừng lại và kiểm tra” trước khi cung cấp bất kỳ thông tin cá nhân nào, và luôn truy cập website bằng cách tự nhập địa chỉ chính thức.
3. Không kiểm tra giao dịch thường xuyên
Một vấn đề khác nằm ở thói quen kiểm tra tài khoản. Nhiều người chỉ xem sao kê vào cuối tháng, trong khi các giao dịch gian lận thường bắt đầu bằng những khoản rất nhỏ, chỉ vài đô la, để “thử thẻ”.
Chính vì vậy, đến khi phát hiện, số tiền bị mất có thể đã tích tụ thành con số lớn. Các chuyên gia tài chính khuyến nghị người dùng nên kiểm tra tài khoản thường xuyên hơn và bật thông báo giao dịch để phát hiện bất thường ngay từ đầu.
5. Dùng cùng một mật khẩu cho nhiều tài khoản
Không ít trường hợp gian lận bắt nguồn từ việc sử dụng cùng một mật khẩu cho nhiều tài khoản. Khi một tài khoản, chẳng hạn như email, bị xâm nhập, kẻ gian có thể dùng thông tin đó để truy cập vào các dịch vụ khác, bao gồm cả ngân hàng hoặc nền tảng mua sắm.
6. Chủ quan khi nhận cuộc gọi “từ ngân hàng”
Một số kẻ lừa đảo giả danh nhân viên ngân hàng, gọi điện và nói rằng tài khoản của bạn đang gặp vấn đề.
Họ có thể:
- yêu cầu bạn cung cấp mã xác nhận
- hướng dẫn bạn “chuyển tiền để bảo vệ tài khoản”
Lưu ý quan trọng là ngân hàng không bao giờ yêu cầu bạn cung cấp mã bảo mật qua điện thoại. Do đó nếu nghi ngờ, hãy tự gọi lại ngân hàng qua số chính thức
Nếu đã bị mất tiền, cần làm gì ngay?
Các cơ quan như ACCC và Scamwatch khuyến nghị:
- Liên hệ ngân hàng ngay để chặn giao dịch
- Khoá thẻ hoặc tài khoản
- Đổi mật khẩu tất cả các tài khoản liên quan
- Báo cáo sự việc với Scamwatch
- Nếu cần, liên hệ dịch vụ hỗ trợ như IDCARE
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
Chúng tôi cũng có mặt trên YouTube
Nghe SBS Tiếng Việt trên ứng dụng miễn phí SBS Audio, tải về từ App Store hay Google Play
