Ông Maduro đang bị giam tại một trung tâm trung chuyển ở New York để chờ ra tòa vào thứ Hai với các cáo buộc về ma túy, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ra lệnh loại bỏ ông khỏi Venezuela và tuyên bố Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát quốc gia này.
Nhưng tại Caracas, các quan chức cấp cao trong chính quyền của ông Maduro — những người gọi việc bắt giữ ông Maduro và phu nhân Cilia Flores là một vụ bắt cóc — vẫn đang nắm quyền điều hành.
"Tại đây, sự đoàn kết của lực lượng cách mạng là hơn cả đảm bảo, và tại đây chỉ có duy nhất một tổng thống tên là Nicolas Maduro Moros. Đừng để ai mắc bẫy khiêu khích của kẻ thù," Bộ trưởng Nội vụ Diosdado Cabello phát biểu trong một đoạn âm thanh được đảng xã hội PSUV cầm quyền chia sẻ khi ông kêu gọi người dân bình tĩnh.
Hình ảnh ông Maduro, 63 tuổi, bị bịt mắt và còng tay đã gây chấn động người dân Venezuela. Đây là hành động can thiệp gây tranh cãi nhất của Mỹ tại Mỹ Latinh kể từ sau cuộc tấn công vào Panama cách đây 37 năm.
Phó Tổng thống Delcy Rodriguez, người kiêm giữ chức Bộ trưởng Dầu mỏ, đã tiếp quản vị trí nhà lãnh đạo lâm thời với sự chấp thuận của tòa án tối cao Venezuela, mặc dù bà khẳng định ông Maduro vẫn là tổng thống.
Nhờ mối quan hệ với khu vực tư nhân và kiến thức sâu rộng về dầu mỏ, nguồn thu nhập chính của quốc gia, bà Rodriguez từ lâu đã được coi là thành viên thực tế nhất trong vòng thân cận của ông Maduro. Tuy nhiên, bà đã công khai bác bỏ tuyên bố của ông Trump rằng bà sẵn lòng hợp tác với Mỹ.
Trong một cuộc phỏng vấn với tạp chí The Atlantic hôm Chủ nhật, ông Trump nói rằng bà Rodriguez có thể phải trả giá đắt hơn cả ông Maduro "nếu bà ấy không làm điều đúng đắn".
Ông Rubio cho biết Mỹ sẽ hợp tác với các nhà lãnh đạo nếu họ đưa ra 'quyết định đúng đắn
Chính phủ Venezuela trong nhiều tháng qua đã cho rằng chiến dịch gây áp lực của ông Trump là nỗ lực nhằm chiếm đoạt nguồn tài nguyên thiên nhiên khổng lồ của đất nước, đặc biệt là dầu mỏ. Các quan chức cũng đặc biệt lưu tâm đến bình luận của ông vào cuối tuần qua rằng các công ty dầu mỏ lớn của Mỹ sẽ tiến vào đây.
"Chúng tôi phẫn nộ vì cuối cùng mọi thứ đã lộ diện, sự thật là họ chỉ muốn dầu mỏ của chúng tôi," ông Cabello, người có mối quan hệ mật thiết với quân đội, cho biết.
Công ty dầu mỏ quốc doanh PDVSA của Venezuela đang yêu cầu một số liên doanh cắt giảm sản lượng dầu thô bằng cách đóng cửa các mỏ dầu hoặc các cụm giếng trong bối cảnh hoạt động xuất khẩu bị tê liệt, theo ba nguồn tin thân cận với quyết định này nói với Reuters.
Hoạt động xuất khẩu dầu của quốc gia thành viên OPEC này đã đình trệ sau khi Mỹ tuyên bố phong tỏa các tàu chở dầu bị trừng phạt ra vào vùng biển Venezuela và thu giữ hai lô hàng dầu vào tháng trước.
Từng là một trong những quốc gia thịnh vượng nhất Mỹ Latinh, nền kinh tế Venezuela đã lao dốc thảm hại dưới thời ông Maduro, khiến khoảng 1/5 dân số phải ra nước ngoài trong một trong những cuộc di cư lớn nhất thế giới.
READ MORE
SBS Việt ngữ
Đường phố vắng lặng khắp Venezuela
Những người phản đối ông Maduro tại Venezuela tỏ ra thận trọng trong việc ăn mừng sự kiện ông bị bắt giữ, và sự hiện diện của các lực lượng an ninh vào cuối tuần qua có vẻ thưa thớt hơn thường lệ.
Bất chấp tâm trạng lo âu, một số tiệm bánh và quán cà phê vẫn mở cửa; những người chạy bộ và đạp xe vẫn ra ngoài như một sáng Chủ nhật bình thường. Một số người dân đang tích trữ các nhu yếu phẩm.
"Hôm qua tôi rất sợ ra ngoài, nhưng hôm nay tôi buộc phải đi. Tình hình này khiến tôi rơi vào cảnh hết thực phẩm và tôi cần phải xoay xở. Suy cho cùng, người dân Venezuela đã quen với việc chịu đựng nỗi sợ hãi," một người mẹ đơn thân tại thành phố dầu mỏ Maracaibo cho biết khi đang mua gạo, rau và cá ngừ.
"Nếu điều này là cần thiết để con trai tôi được lớn lên trong một đất nước tự do, tôi sẽ tiếp tục chịu đựng."
Trước sự thất vọng của phe đối lập Venezuela, ông Trump đã không mặn mà với ý tưởng để nhà lãnh đạo phe đối lập 58 tuổi, người từng đoạt giải Nobel Hòa bình Maria Corina Machado tiếp quản, nói rằng bà thiếu sự ủng hộ.
Bà Machado bị cấm tranh cử trong cuộc bầu cử năm 2024 nhưng khẳng định đồng minh của bà, ông Edmundo Gonzalez, 76 tuổi, người mà phe đối lập và một số quan sát viên quốc tế cho rằng đã thắng áp đảo trong cuộc bỏ phiếu đó, có ủy thác dân chủ để tiếp quản ghế tổng thống.
Hiện chưa rõ ông Trump dự định giám sát Venezuela như thế nào và ông đang đối mặt với rủi ro làm mất lòng một số người ủng hộ vốn phản đối các cuộc can thiệp quân sự ở nước ngoài.
Trong khi nhiều quốc gia phương Tây phản đối ông Maduro, cũng có nhiều lời kêu gọi Mỹ tôn trọng luật pháp quốc tế và giải quyết cuộc khủng hoảng bằng con đường ngoại giao. Các câu hỏi cũng nảy sinh về tính hợp pháp của việc bắt giữ một người đứng đầu quốc gia nước ngoài. Các nghị sĩ đảng Dân chủ cho biết họ đã bị đánh lừa tại các buổi họp kín ở Quốc hội gần đây và yêu cầu phải có một kế hoạch rõ ràng cho các bước tiếp theo.
Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc dự kiến họp vào thứ Hai để thảo luận về cuộc tấn công của Mỹ, điều mà Tổng thư ký António Guterres mô tả là một tiền lệ nguy hiểm. Nga và Trung Quốc, cả hai đều là những bên ủng hộ lớn của Venezuela, đã lên tiếng chỉ trích Mỹ.
Ông Maduro đã bị truy tố vào năm 2020 với các cáo buộc từ phía Mỹ, bao gồm âm mưu khủng bố bằng ma túy. Ông luôn phủ nhận mọi hành vi phạm tội.
Đồng hành cùng chúng tôi tại SBS Vietnamese Facebook & SBS Vietnamese Instagram, và cập nhật tin tức ở sbs.com.au/vietnamese
